Najważniejsze informacje o odzysku danych

Odzysk możliwy z HDD, SSD SATA, NVMe M.2, pendrive, kart SD i microSD oraz macierzy RAID. Diagnoza trwa 24–48 godzin. Prace przy HDD wymagające otwarcia obudowy wykonuję w komorze czystej klasy ISO 5. Bez odzysku danych — 0 zł za robociznę. Jeśli diagnoza wykazała możliwość odzysku, a klient rezygnuje z realizacji, pobierana jest opłata 250 zł brutto. Ewentualny koszt dysku dawcy rozliczany jest oddzielnie. Tryb EXPRESS (zlecenia pilne) to osobna, dodatkowo płatna procedura — szczegóły telefonicznie: 510 488 555.

Mechanizmy awarii HDD — kiedy dane są do odratowania, a kiedy nie

Awaria głowic odczytujących — head crash i head stiction

Głowice unoszą się nad powierzchnią plateru w odległości kilku nanometrów. Upadek dysku może spowodować deformację zawieszenia HSA lub bezpośredni kontakt głowicy z powierzchnią magnetyczną. Te dwa scenariusze różnią się mechanizmem i wymagają innego podejścia.

Head stiction zdarza się, gdy głowice osiadają na platterach zamiast parkować na parking ramp. Może to nastąpić przy wyłączonym dysku lub gdy dysk upadnie podczas pracy — wtedy plattery hamują się na głowicach. Silnik nie może uruchomić obrotu. Dysk wydaje dźwięk pikania, nie kliknięć. Po upadku dysk zawsze diagnozuję w komorze czystej — nie ma możliwości weryfikacji stanu zawieszenia przez oprogramowanie przed otwarciem.

Head crash to zarysowanie powierzchni plateru przy obracającym się silniku. Ślad scratcha oznacza trwałe zniszczenie warstwy magnetycznej na całej zarysowanej powierzchni. W niektórych dyskach możliwe jest ograniczenie zakresu pracy głowic przez fizyczną modyfikację i odczytanie danych z nienaruszonej części plateru. Przy zdeformowanej głowicy każde żądanie I/O może spowodować lub powiększyć istniejący scratch — każdy taki przypadek wymaga indywidualnej diagnozy.

Wymiana głowic (HSA) odbywa się w komorze czystej klasy ISO 5. Przed dopasowaniem dawcy weryfikuję wersję microjog i pramp — dyski o odmiennych wersjach nie nadają się jako dawca, nawet jeśli model jest identyczny. Po wymianie odczytuję strefę SA i weryfikuję jej stan.

Awaria strefy serwisowej SA — firmware i translator LBA

Strefa serwisowa SA (Service Area) zawiera moduły firmware zapisane na wewnętrznych ścieżkach dysku. Gdy moduły SA ulegają uszkodzeniu, dysk kręci się normalnie, ale nie kończy inicjalizacji i nie pojawia się w BIOSie. Naprawa możliwa jest przez PC-3000 UDMA bez otwierania obudowy.

Seagate: typowe uszkodzone moduły SA to uszkodzony translator LBA i moduł SMART. W dyskach SMR dochodzi do tego uszkodzenie modułu MCMT. BSY state w Seagate wynika z degradacji obszarów wewnętrznych, gdzie zapisany jest firmware dysku — nie ma związku z aktualizacjami systemu ani BIOS płyty głównej. Część dysków Seagate trafia z jednoczesnym uszkodzeniem SA i głowic — diagnoza rozstrzyga, co jest głównym problemem.

WD: częste przypadki to uszkodzenia SA, slow responding (wolno reagujący nośnik) oraz uszkodzona pojedyncza głowica lub cały zestaw HSA. Przy uszkodzeniu jednej głowicy odzysk częściowy lub pełny jest możliwy, jeśli stan powierzchni magnetycznych na to pozwala. Awaria ROM zdarza się bardzo rzadko — głównie po przepięciach. Gdy wystąpi, dysk nie może się skalibrować i nie uzyskuje dostępu do SA. Przepisanie ROM realizuję programatorem SVOD lub Revelprog.

Toshiba i Hitachi: awarie translatora SA diagnozuje PC-3000 Express. Seria Toshiba MQ04 (SMR) trafia do mnie często z uszkodzonymi głowicami po upadkach. Stare nośniki Hitachi (seria HTS, HDS) mają tendencję do degradacji głowic i powierzchni — w wielu przypadkach pełny odzysk bez wymiany głowic nie jest możliwy.

Awaria translatora FTL w SSD i NVMe

FTL (Flash Translation Layer) mapuje adresy logiczne LBA na fizyczne bloki NAND. Gdy translator ulega uszkodzeniu wskutek degradacji komórek NAND, dysk przestaje być widoczny w BIOSie lub pokazuje pojemność 0 MB. Komórki NAND z danymi są w wielu takich przypadkach fizycznie sprawne.

Tryb technologiczny PC-3000 i MRT umożliwia w niektórych przypadkach odbudowę translatora z obszarów NAND. Dotyczy to m.in. kontrolerów Phison (E7, E8, E12, E13T, E16, E18, E19T, E21, E21T, E25, E26) oraz Silicon Motion (SM2258, SM2258H, SM2258XT, SM2259XT, SM2260, SM2263, SM2263EN, SM2263XT, SM2267, SM2267XT). Dużo zależy od konkretnej kombinacji wersji translatora, firmware i typu NAND — dysk identyczny modelowo może być obsługiwany w jednej rewizji, a nie w innej.

Kontroler Silicon Motion SM2267XT (Kingston NV2) i SM2259XT (Crucial BX500) należą do obsługiwanych przez tryb technologiczny. Typowy objaw awarii FTL to niewidoczny dysk, błędna pojemność lub mrożenie komputera przy podłączeniu. Kontroler Phison E21 (TeamGroup MP44) — obsługiwany. Phison E18 (Kingston KC3000) — dostępna jest możliwość naprawy, nie standardowa odbudowa translatora. SM2269XT (ADATA Legend 800) — tryb technologiczny PC-3000 możliwy.

Kiedy samodzielne próby odzysku niszczą nośnik

Trzy scenariusze, gdzie próba samodzielnego odzysku kończy się trwałą utratą danych:

Klikający HDD + uruchomiony Recuva lub R-Studio: każde żądanie I/O wysłane przez oprogramowanie do odzysku logicznego, przy zdeformowanym ramieniu głowic po upadku, może spowodować nieodwracalne zarysowanie powierzchni magnetycznej plateru. Oprogramowanie nie wykryje, że dysk jest mechanicznie uszkodzony — po prostu wyśle kolejne komendy odczytu.

SSD z uszkodzonym FTL + MPTool lub podobne narzędzia serwisowe producenta: gdy dysk jest niewidoczny lub pokazuje 0 MB, kontroler nie ma połączenia z NAND i TestDisk czy Recuva nic nie nadpiszą. Natomiast narzędzia serwisowe producentów (MPTool i podobne) reinicjalizują pamięć NAND i niszczą dane bezpowrotnie. To realne zagrożenie, nie teoretyczne.

Format SSD + TRIM + garbage collection: format logiczny nie niszczy danych fizycznie, ale uruchamia TRIM. Garbage collection następnie oznacza bloki NAND jako dostępne do nadpisania. Możliwość odzysku zależy od stopnia zapełnienia dysku — nie od czasu, jaki upłynął od formatowania.

Zasada jest prosta: wyłącz dysk, nie uruchamiaj go ponownie, wyślij do laboratorium. Im mniej prób przed diagnozą, tym większa szansa na pełny odzysk i niższy koszt końcowy.

Jakim sprzętem odzykuję dane

Co zrobić gdy dysk nie jest wykrywany przez BIOS

Trzy najczęstsze przyczyny braku wykrycia dysku w BIOSie:

• HDD — BSY state lub uszkodzona SA: dysk kręci się, ale nie finalizuje inicjalizacji. Diagnoza PC-3000 UDMA bez otwierania obudowy.
• SSD/NVMe — awaria translatora FTL: kontroler nie może odczytać mapy logiczno-fizycznej. Dane na NAND w wielu przypadkach nienaruszone. PC-3000 lub MRT w trybie technologicznym dla obsługiwanych kontrolerów.
• Uszkodzona elektronika PCB: przepięcie lub uszkodzone TVS. Wymiana TVS to prosta naprawa. Spalony PCB wymaga wymiany elektroniki i przepisania ROM (w WD — możliwa odbudowa z SA).

Jeśli z dysku wydobywa się zapach spalenizny lub jest zupełnie martwy bez żadnej reakcji — nie podłączaj ponownie. Wyślij do laboratorium. Diagnoza wyjaśni zakres uszkodzeń i możliwości odzysku. Zadzwoń wcześniej: 510 488 555.

Obsługiwane dzielnice i klienci biznesowi

Zlecenia z Bierunia i okolic obsługuję zarówno wysyłkowo, jak i poprzez osobiste dostarczenie do laboratorium w Tychach. Poniżej miejscowości, z których regularnie trafiają do mnie nośniki:

Klienci biznesowi z Bierunia i okolic: biura rachunkowe i kancelarie podatkowe (odzysk z dysków zewnętrznych i NAS z dokumentacją klientów), firmy deweloperskie i budowlane (projekty CAD, dokumentacja techniczna), działy IT firm produkcyjnych (serwery NAS, macierze RAID), agencje projektowe (grafika, materiały wideo). Dla klientów biznesowych możliwy priorytetowy tryb EXPRESS — wycena telefonicznie.

Ile kosztuje odzysk danych

Ceny orientacyjne — ostateczna wycena po bezpłatnej diagnozie 24–48h. Bez odzysku danych płacisz 0 zł za robociznę. Części dawcy (przy wymianie głowic) rozliczane oddzielnie.

Typ nośnika	Przypadek	Cena orientacyjna
HDD / SSD / pendrive	Odzysk logiczny, uszkodzony system plików	od 600 zł brutto
HDD (Seagate, WD, Toshiba)	Naprawa strefy serwisowej SA, awaria translatora	od 1900 zł brutto
HDD (nowsze Seagate Rosewood, WD Palmer/Charger, SMR)	Złożone awarie SA, uszkodzony silnik	od 3000 zł brutto
SSD SATA (Phison, Silicon Motion, Maxio)	Awaria translatora FTL, 0 MB, SATAFIRM	od 1500 zł brutto
NVMe (Phison, Silicon Motion, Maxio)	Awaria translatora FTL, brak wykrycia w BIOS	od 1900 zł brutto
HDD	Wymiana głowic w komorze czystej ISO 5	od 1900 zł brutto + koszt dawcy
HDD	Uszkodzenie powierzchni plateru	od 3500 zł brutto + koszt dawcy
Pendrive / karta SD / microSD	Chip-off NAND	od 2000 zł brutto
NAS / serwer RAID	Odbudowa macierzy, odzysk logiczny	od 1100 zł brutto / dysk

Dyski które trafiły do nas z Bierunia (zlecenia 06.2024–05.2026)

Zestawienie oparte na zleceniach z okresu 06.2024–05.2026. Modele i schematy awarii — bez danych osobowych klientów.

Model	Objaw	Diagnoza PC-3000	Wynik
Crucial BX500 1TB (SM2259XT)	Niewidoczny w systemie, mrożenie komputera przy podłączeniu	Awaria translatora FTL; SM2259XT obsługiwany w trybie technologicznym — odbudowa translatora z obszarów NAND	Pełny odzysk
Kingston NV2 2TB (SM2267XT)	Brak systemu po restarcie, dysk nie odpowiada	Uszkodzona strefa FTL; SM2267XT obsługiwany — odbudowa translatora przez PC-3000	98% danych
WD My Passport 2TB	Klikanie po upadku, brak wykrycia	Deformacja zawieszenia HSA; wymiana głowic w komorze ISO 5, odczyt SA przez PC-3000 UDMA	Odzysk dokumentów i zdjęć

Dla dysków z kontrolerami Phison i Silicon Motion odzysk po TRIM jest możliwy w trybie technologicznym PC-3000 i MRT. TRIM nie kasuje danych fizycznie — garbage collection oznacza bloki jako dostępne do nadpisania dopiero gdy dysk jest zapełniany nowymi danymi. Jeśli dysk nie był intensywnie używany po zdarzeniu, szanse na odzysk są wyższe. Diagnoza PC-3000 ocenia stan translatora i pozwala stwierdzić, czy odbudowa jest możliwa dla danej kombinacji firmware i NAND.

Dlaczego SSD pokazuje 0 MB pojemności?

Zerowa pojemność oznacza, że kontroler nie może poprawnie odczytać translatora FTL. BIOS widzi dysk jako podłączone urządzenie, ale nie może określić jego pojemności. Komórki NAND z danymi są w wielu takich przypadkach fizycznie nienaruszone. Dla obsługiwanych kontrolerów Phison i Silicon Motion PC-3000 i MRT umożliwiają odbudowę translatora z obszarów NAND. Koszt: od 1500 zł brutto (SSD SATA), od 1900 zł brutto (NVMe).

Co oznacza SATAFIRM S11 w nazwie dysku?

SATAFIRM S11 to nazwa dysku w trybie serwisowym kontrolera Phison PS3111 (seria E3). Dysk jest wykrywalny przez BIOS pod tą nazwą, ale pokazuje pojemność kilku MB zamiast rzeczywistej. Dane na komórkach NAND są w wielu przypadkach nienaruszone. Kontroler PS3111 jest obsługiwany przez PC-3000 w trybie technologicznym. Nie uruchamiaj MPTool ani podobnych narzędzi — reinicjalizują NAND i niszczą dane bezpowrotnie.

Czy po TRIM da się odzyskać dane z SSD?

W wielu przypadkach tak — jeśli kontroler jest obsługiwany przez tryb technologiczny PC-3000 lub MRT. TRIM zwraca 0x00 na poziomie logicznego dostępu, ale dane w komórkach NAND pozostają fizycznie dostępne. Garbage collection nadpisuje bloki dopiero gdy dysk potrzebuje miejsca na nowe dane. Możliwość odzysku zależy od stopnia zapełnienia dysku przed i po zdarzeniu, nie od czasu który upłynął. Diagnoza PC-3000 ocenia stan translatora i stopień nadpisania.

Czy klikający dysk HDD można uruchamiać?

Nie należy. Klikanie wskazuje na uszkodzenie głowic odczytujących lub deformację zawieszenia HSA. Każde żądanie I/O — wysłane przez system operacyjny lub oprogramowanie do odzysku danych — może spowodować zarysowanie powierzchni magnetycznej plateru przy zdeformowanym ramieniu głowic. Zarysowania są trwałe. Diagnoza stanu mechanicznego możliwa wyłącznie po otwarciu w komorze czystej ISO 5 — nie przez podłączenie do PC-3000 przed otwarciem.

Dlaczego BIOS nie widzi SSD po BSOD?

BSOD przed zanikiem dysku w BIOSie to typowy scenariusz awarii translatora FTL. Dysk działał, BSOD przerwał pracę systemu, po restarcie BIOS nie widzi dysku lub pokazuje 0 MB. Przyczyną jest degradacja komórek NAND w obszarach, gdzie zapisany jest firmware dysku — nie ma związku z samym BSOD ani z aktualizacją systemu. Aktualizacja BIOS płyty głównej nie powoduje utraty widoczności dysku NVMe. Diagnoza PC-3000 pozwala ocenić, czy odbudowa translatora jest możliwa.

Ile trwa odzysk danych z SSD?

Diagnoza: 24–48 godzin. Odzysk logiczny (skasowane pliki, uszkodzony system plików na sprawnym nośniku): 1–3 dni robocze. Odbudowa translatora FTL przez PC-3000 w trybie technologicznym: 2–5 dni roboczych w zależności od rozmiaru dysku i liczby uszkodzonych obszarów NAND. Chip-off z kart pamięci i pendrive: 3–7 dni roboczych. Tryb EXPRESS skraca czas realizacji — osobna, dodatkowo płatna procedura, szczegóły telefonicznie.

Czy można odzyskać dane z zalanego dysku HDD?

W wielu przypadkach tak — jeśli dysk nie był włączany po zalaniu. Kluczowy jest czas: osady mineralne i wapienne wgryzają się w powierzchnię plateru i mogą uniemożliwić odczyt. Im dłużej platter mokry, tym bardziej agresywne działanie na warstwie magnetycznej. Każdy przypadek wymaga indywidualnej diagnozy — stan plateru, ROM (w WD możliwa odbudowa z SA) i stan głowic decydują o możliwościach odzysku. Zadzwoń przed wysyłką: 510 488 555.

FAQ — odzysk danych z Bierunia i okolic

Jak wysłać dysk z Bierunia do laboratorium w Tychach?

Laboratorium mieści się przy ul. Grota Roweckiego 42/17 w Tychach, około 12 km od Bierunia. Możesz przywieźć dysk osobiście lub nadać przez kuriera. Paczkomat InPost TYC41M działa przy tej samej ulicy. Przy pakowaniu: folia bąbelkowa plus sztywne pudełko kartonowe — sama koperta bąbelkowa nie amortyzuje wystarczająco podczas transportu. Dysk z objawami klikania lub po upadku warto opisać przy nadaniu jako „delikatne — elektronika”. Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu odzysku. Przed wysyłką zadzwoń: 510 488 555 — opiszę jak najlepiej zabezpieczyć konkretny nośnik.

Co to jest strefa serwisowa SA i dlaczego jej uszkodzenie uniemożliwia dostęp do danych?

Strefa serwisowa SA (Service Area) to obszar na wewnętrznych ścieżkach dysku HDD, gdzie producent zapisuje moduły firmware: translator LBA (mapowanie logiczno-fizyczne sektorów), tablice defektów, dane kalibracyjne głowic oraz moduł SMART. Gdy translator SA ulega uszkodzeniu, dysk nie może poprawnie mapować adresów logicznych na fizyczne lokalizacje danych. Efekt: dysk kręci się, ale BIOS go nie widzi lub widzi 0 LBA. Naprawa przez PC-3000 UDMA polega na odczycie uszkodzonych modułów SA i ich naprawie — bez otwierania obudowy dysku. Odzysk SA w PC-3000 możliwy dla Seagate, WD, Toshiba, Hitachi i wielu innych producentów. Więcej o procesie: odzyskiwanie danych z HDD.

Ile kosztuje odzysk danych z HDD Seagate z objawem BSY state?

BSY state w Seagate to najczęściej awaria modułów SA. Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu odzysku. Naprawa SA — od 1900 zł brutto w przypadkach standardowych. Nowsze platformy Seagate (Rosewood, M10, M11, M15) oraz dyski SMR z uszkodzonym MCMT wyceniane są od 3000 zł brutto ze względu na złożoność modułów SA. Jeśli oprócz SA dysk ma też uszkodzone głowice, koszt rośnie o wymianę HSA i ewentualnego dawcę. Diagnoza PC-3000 rozstrzyga, które elementy wymagają naprawy. Ceny aktualne na 06.2026, szczegóły: jkrecovery.pl/cennik/.

Dlaczego nie warto używać oprogramowania Recuva na klikającym dysku?

Recuva i podobne narzędzia do odzysku logicznego wysyłają do dysku komendy odczytu — kolejno po sektorach lub według listy plików z MFT/FAT. Jeśli zawieszenie głowic jest zdeformowane po upadku, każda taka komenda może spowodować dotknięcie powierzchni plateru i trwałe zarysowanie. Oprogramowanie nie wykrywa stanu mechanicznego dysku. Sam fakt, że dysk odpowiada i kręci się, nie świadczy o tym, że głowice są sprawne. Zarysowana powierzchnia magnetyczna jest trwale utracona — wymiana głowic tego nie naprawi. Prawidłowa sekwencja: wyłącz, sprawdź w komorze czystej ISO 5, dopiero potem diagnoza elektryczna przez PC-3000.

Czy zamrożenie dysku SSD w lodówce pomoże odzyskać dane?

Nie. Zamrażanie może pomóc w bardzo specyficznych przypadkach HDD z problemem slow responding lub rozszerzaniem się mechanizmów metalowych — i to tylko jako tymczasowa metoda ułatwiająca jednorazowy odczyt, nie naprawa. W przypadku SSD i NVMe zamrażanie nie ma żadnego uzasadnienia technicznego. Awaria FTL w SSD to problem w obszarze NAND z firmware — temperatura nie ma na to wpływu. Kondensacja wilgoci po wyjęciu z lodówki może natomiast uszkodzić elektronikę PCB. Wyślij dysk do laboratorium zamiast ryzykować dodatkowe uszkodzenia. Kontakt: 510 488 555.