Najważniejsze informacje o odzysku danych

Przyjmuję nośniki wszystkich typów: HDD 2,5″ i 3,5″, SSD SATA, NVMe M.2, pendrive, karty SD i microSD, macierze RAID oraz dyski z obudów NAS. Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu odzysku. Jeśli odzysk okaże się niemożliwy, nie płacisz za robociznę. Prace wymagające otwarcia dysku wykonuję w komorze czystej klasy ISO 5. Dyski z uszkodzeniem mechanicznym nigdy nie są otwierane poza tym środowiskiem.

Mechanizmy awarii HDD — kiedy dane są do odratowania, a kiedy nie

Zrozumienie mechanizmu awarii decyduje o tym, czy dane da się odzyskać. Poniżej opisuję trzy najczęstsze scenariusze, z którymi trafiają do mnie dyski.

Awaria głowic odczytujących — head crash i head stiction

Głowice odczytujące unoszą się nad powierzchnią obracającego się plateru w odległości około 3-5 nm — mniej niż jedna cząsteczka dymu. Przy upadku dysku zawieszenie głowic (HSA, Head Stack Assembly) może ulec deformacji lub głowice mogą bezpośrednio dotknąć plateru.

Head stiction to sytuacja, w której głowice osiadają na powierzchni plateru zamiast parkować na parking ramp. Zdarza się przy wyłączonym dysku, ale też gdy dysk upadnie podczas pracy — obracające się plattery gwałtownie hamują na głowicach. Silnik nie może uruchomić obrotu. Charakterystyczny dźwięk to pikanie, nie kliknięcia. Taki dysk nie wstaje w BIOSie, ale głowice bywają nieuszkodzone — jeśli uda się uruchomić silnik bez dalszego kontaktu, dane są często w pełni dostępne.

Head crash to zarysowanie powierzchni magnetycznej przez głowicę przy obracającym się platerze. Ślad scratcha oznacza trwałe zniszczenie warstwy magnetycznej na całej zarysowanej ścieżce. W niektórych dyskach możliwe jest ograniczenie zakresu pracy głowic przez fizyczną modyfikację mechanizmu i odczytanie danych z nienaruszonej części plateru. Przy zdeformowanej, ale wciąż aktywnej głowicy każde żądanie I/O może spowodować lub powiększyć już istniejący zapił. Dlatego dysk po upadku diagnozuję wyłącznie w komorze czystej — bez wcześniejszego podłączania do PC-3000 poza komorą.

Awaria strefy serwisowej SA — firmware i translator LBA

Strefa SA (Service Area) to wewnętrzne ścieżki plateru, na których dysk przechowuje moduły firmware: translator LBA, SMART, tablice defektów i inne dane konfiguracyjne. Awaria modułów SA nie wymaga otwierania dysku — PC-3000 UDMA pracuje z dyskiem przez interfejs SATA w trybie niskopoziomowym.

W dyskach Seagate typowe uszkodzone moduły SA to: uszkodzony translator, SMART, a przy dyskach SMR — MCMT. Objaw to brak wykrycia w BIOS (stan BSY/BUSY, 0LBA) przy dysku, który się obraca. Część dysków Seagate trafia jednak z uszkodzonymi głowicami lub stiction jednocześnie — dlatego właściwa diagnoza jest tu niezbędna.

W dyskach WD zdarza się slow responding (wolno reagujący nośnik), awaria SA lub uszkodzenie pojedynczej głowicy z zestawu HSA. Przy uszkodzonej jednej głowicy możliwy jest odzysk częściowy lub pełny, jeśli stan powierzchni magnetycznych na nienaruszonej części plateru na to pozwala. Awaria ROM układu PCB zdarza się bardzo rzadko i wiąże się głównie z przepięciami — gdy wystąpi, dysk nie może się skalibrować i nie uzyskuje dostępu do SA. Przepisanie ROM wykonuję programatorem SVOD lub Revelprog.

W dyskach Toshiba i Hitachi awarie translatora SA diagnozuje PC-3000 Express. Seria Toshiba MQ04 (SMR) trafia do mnie często po upadkach z uszkodzonymi głowicami. Stare nośniki Hitachi z serii HTS i HDS mają tendencję do degradacji głowic i powierzchni magnetycznych — zdarza się, że pełny odzysk bez wymiany HSA nie jest możliwy.

Awaria translatora FTL w SSD i NVMe

FTL (Flash Translation Layer) to warstwa oprogramowania w kontrolerze, która mapuje adresy logiczne LBA na fizyczne bloki pamięci NAND. Gdy obszary NAND przechowujące firmware ulegają degradacji, translator przestaje działać. Dysk jest niewidoczny w BIOSie lub widoczny z pojemnością 0 MB, ale komórki NAND z danymi użytkownika są w wielu takich przypadkach fizycznie sprawne.

PC-3000 i MRT w trybie technologicznym umożliwiają w niektórych przypadkach odbudowę translatora z obszarów NAND. Dotyczy to m.in. kontrolerów Phison E7, E8, E12, E13T, E16, E18, E19T, E21, E21T, E25, E26 oraz Silicon Motion SM2258, SM2258H, SM2258XT, SM2259XT, SM2260, SM2263, SM2263EN, SM2263XT, SM2267, SM2267XT. Dużo zależy od konkretnej kombinacji: wersja translatora, wersja firmware, typ NAND — dysk identyczny modelowo może być obsługiwany w jednej rewizji, a nie w innej. Diagnoza PC-3000 pozwala ocenić, czy odbudowa jest w danym przypadku możliwa.

Dysk Kingston KC3000 z kontrolerem PS5018-E18 obsługiwany jest przez PC-3000, jednak tryb odbudowy translatora metodą technologiczną nie jest tu dostępny — każdy przypadek wymaga indywidualnej diagnozy. Samsung 980 PRO (S4LV003) nie jest obsługiwany przez PC-3000.

Kiedy samodzielne próby odzysku niszczą nośnik

Trzy scenariusze, które regularnie zmieniają prostą naprawę w skomplikowaną lub niemożliwą:

Klikający HDD i uruchomiony Recuva. Klikanie to sygnał, że głowice prawdopodobnie nie docierają do właściwych ścieżek lub mają problem z odczytem SA. Każde żądanie I/O wysłane przez oprogramowanie do odzysku, jeśli wystąpi przy zdeformowanym ramieniu głowic w wyniku upadku, może spowodować nieodwracalne uszkodzenie powierzchni magnetycznych. Recuva generuje setki takich żądań na sekundę.

SSD z uszkodzonym FTL i uruchomiony TestDisk. Jeśli dysk jest niewidoczny lub ma 0 MB — kontroler nie ma połączenia z pamięcią NAND. TestDisk nic nie nadpisze i nic nie odczyta. Realne zagrożenie to narzędzia serwisowe producentów, takie jak MPTool — ich użycie na dysku z uszkodzonym FTL niszczy dane bezpowrotnie i jest nieodwracalne.

Format SSD i TRIM. Po formacie lub wydaniu polecenia TRIM system oznacza bloki NAND jako dostępne do nadpisania. Garbage collection zeruje zawartość komórek z danymi w miarę zapełniania dysku nowymi zapisami. Im dysk bardziej zapełniony, tym mniej miejsca na przeniesienie starych danych i tym mniejsza szansa na odzysk poprzednią wersją translatora.

Zasada prosta: wyłącz nośnik, nie uruchamiaj go ponownie, wyślij do laboratorium.

Jakim sprzętem odzykuję dane

Co zrobić gdy dysk nie jest wykrywany przez BIOS

Brak wykrycia w BIOSie to objaw, nie diagnoza. Trzy najczęstsze przyczyny to: uszkodzony translator FTL (SSD/NVMe), awaria modułów SA (HDD Seagate, WD, Toshiba) lub uszkodzona elektronika PCB. W każdym z tych przypadków postępowanie jest inne, a błędna próba naprawy może trwale zablokować odzysk.

Natychmiastowe kroki: wyłącz komputer, odłącz nośnik od zasilania, nie próbuj ponownie uruchamiać. Nie instaluj żadnych narzędzi serwisowych. Umieść dysk w antyelektrostatycznym woreczku lub co najmniej w kilku warstwach folii bąbelkowej i wyślij do laboratorium. Diagnoza PC-3000 pozwoli ocenić podłoże problemu w 24-48 godzin.

Więcej o procesie: zasady bezpiecznej wysyłki dysku oraz odzysk danych z dysku twardego HDD.

Obsługiwane dzielnice i klienci biznesowi

Przyjmuję zlecenia wysyłkowe z całego województwa podlaskiego. Z Suwałk trafiają do mnie dyski z następujących obszarów:

Klienci biznesowi z Suwałk i okolic: biura rachunkowe, kancelarie prawne, agencje marketingowe, firmy budowlane i deweloperskie, jednostki samorządowe, działy IT firm produkcyjnych. Przy zleceniach firmowych wystawiam faktury VAT. Tryb EXPRESS z dogrywką telefoniczną dostępny dla zleceń pilnych za dodatkową opłatą.

Ile kosztuje odzysk danych

Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu odzysku. Opłata 250 zł brutto naliczana jest wyłącznie wtedy, gdy diagnoza wykazała możliwość odzysku, a klient rezygnuje z realizacji. Części dawcy rozliczane są oddzielnie. Ceny aktualne na 06.2026, szczegóły: jkrecovery.pl/cennik/

Typ nośnika	Przypadek	Cena orientacyjna
HDD / SSD / pendrive	Odzysk logiczny, korupcja systemu plików, utracona partycja	od 600 zł brutto
HDD (Seagate, WD, Toshiba)	Naprawa firmware, odbudowa translatora SA	od 1900 zł brutto
SSD SATA (Phison, SM, Maxio)	Awaria translatora FTL, dysk niewidoczny, SATAFIRM S11, 0 MB	od 1500 zł brutto
NVMe (Phison, SM, Maxio)	Awaria translatora FTL, brak wykrycia, BSY state	od 1900 zł brutto
HDD	Wymiana głowic w komorze czystej ISO 5	od 1900 zł brutto + dawca
HDD	Uszkodzenie powierzchni plateru, scratche	od 3500 zł + dawca
Pendrive / karta SD	Chip-off NAND	od 2000 zł brutto
NAS / serwer RAID	Odbudowa macierzy RAID	od 1100 zł brutto / dysk

Dyski które trafiły do nas z Suwałk (zlecenia 06.2024–05.2026)

Poniższe modele to przykłady zleceń z Suwałk i okolic z ostatnich 12 miesięcy. Każdy to realny schemat awarii.

Model	Objaw	Diagnoza PC-3000	Wynik
WD My Passport 2TB	Klikanie po upadku, brak wykrycia w BIOS	Zdeformowane zawieszenie HSA, uszkodzona jedna głowica z zestawu; wymiana HSA w komorze ISO 5, odczyt SA	Pełny odzysk danych
Seagate ST500LT012 500GB	Brak wykrycia w BIOS, dysk obraca się bez dźwięków mechanicznych	Uszkodzony translator SA; naprawa modułów przez PC-3000 UDMA bez otwierania dysku	98% danych
Kingston KC3000 2TB (Phison E18)	Komputer zawiesił się, po restarcie brak dysku w BIOS	Uszkodzony translator FTL; diagnoza PC-3000 — kontroler PS5018-E18, wymagana indywidualna procedura naprawy	Odzysk dokumentów i zdjęć

Dyski z kontrolerami Phison E-series (np. Crucial P3 Plus z E21T) i Silicon Motion SM2258/SM2267XT, gdzie FTL uległ uszkodzeniu przy zaniku zasilania lub BSOD, są w wielu przypadkach obsługiwane przez PC-3000 i MRT w trybie technologicznym. Warunkiem jest, że kontroler zachowuje minimalną odpowiedź na poziomie interfejsu — nawet jeśli BIOS wyświetla 0 MB. Odzysk po TRIM z takich dysków jest również możliwy, gdy stopień zapełnienia nośnika pozwala na odczyt poprzednią wersją translatora z obszarów NAND.

Dlaczego SSD pokazuje 0 MB pojemności?

Najczęstsza przyczyna to uszkodzenie translatora FTL. Kontroler SSD utracił mapowanie między adresami logicznymi a fizycznymi blokami NAND. BIOS widzi dysk (lub nie widzi go wcale), ale bez sprawnego translatora nie może odczytać pojemności ani danych. Komórki NAND z plikami użytkownika są w wielu takich przypadkach fizycznie nienaruszone. PC-3000 i MRT w trybie technologicznym pozwalają w niektórych przypadkach odbudować translator z obszarów NAND — dotyczy to m.in. kontrolerów Phison E-series i Silicon Motion SM226x. Diagnoza zajmuje 24-48 godzin.

Czy po TRIM można odzyskać dane z SSD?

Zależy od kontrolera i stopnia zapełnienia dysku — nie od czasu. TRIM nie kasuje danych fizycznie: zwraca wartość 0x00 na poziomie logicznego dostępu, ale komórki NAND pozostają fizycznie dostępne. Garbage collection zeruje zawartość komórek dopiero przy zapisie nowych danych. Im dysk był mniej zapełniony przed formatem lub kasowaniem, tym więcej miejsca na przeniesienie starych danych i tym większa szansa na odczyt poprzednią wersją translatora. Dla obsługiwanych kontrolerów Phison i Silicon Motion odzysk po TRIM jest możliwy przez PC-3000 w trybie technologicznym.

Co oznacza SATAFIRM S11 w BIOS?

To identyfikator trybu serwisowego dysku z kontrolerem Phison PS3111. Dysk przechodzi w ten tryb po uszkodzeniu translatora FTL. Jest widoczny w BIOS pod nazwą SATAFIRM S11 z pojemnością 0 MB lub kilka MB. Dane na układach NAND są w takiej sytuacji często nieruszone. W niektórych przypadkach PC-3000 w trybie technologicznym umożliwia odbudowę translatora i odczyt danych bez dostępu do kości NAND z zewnątrz. Diagnoza pozwala ocenić, czy konkretna kombinacja firmware i NAND jest obsługiwana.

Czy klikający dysk twardy można samodzielnie uruchamiać?

Nie. Klikanie to sygnał, że głowice odczytujące prawdopodobnie nie docierają do właściwych ścieżek, mają problem z SA lub zawieszenie HSA uległo deformacji. Każde żądanie I/O wysłane przez system lub oprogramowanie do odzysku, przy zdeformowanym ramieniu głowic, może spowodować nieodwracalne uszkodzenie powierzchni magnetycznej plateru. Recuva, R-Studio i każde inne oprogramowanie działające w systemie operacyjnym generuje setki takich żądań na sekundę. Wyłącz dysk natychmiast i nie uruchamiaj go ponownie.

Czy BIOS niewidzący SSD oznacza utratę danych?

Nie zawsze. Brak wykrycia przez BIOS to najczęściej skutek uszkodzonego translatora FTL, a nie fizycznej awarii komórek NAND. Dane mogą być dostępne fizycznie, nawet gdy system operacyjny i BIOS nie widzą nośnika. Realne zagrożenie pojawia się przy użyciu narzędzi serwisowych producentów (MPTool i podobne) — ich uruchomienie na dysku z uszkodzonym FTL niszczy dane bezpowrotnie. Diagnoza PC-3000 pozwala ocenić stan translatora i możliwość odbudowy.

Ile trwa odzysk danych z SSD lub NVMe?

Diagnoza: 24-48 godzin od przyjęcia nośnika. Odzysk logiczny z sprawnego nośnika (usunięte pliki, formatowanie bez nadpisywania) trwa 1-3 dni robocze. Odbudowa translatora FTL przez PC-3000 w trybie technologicznym — zazwyczaj 2-5 dni, zależnie od stopnia uszkodzenia i konkretnej kombinacji kontroler/typ NAND/wersja firmware. Tryb EXPRESS skraca czas realizacji, ale wiąże się z dodatkową opłatą ustalaną telefonicznie pod numerem 510 488 555.

Co niszczy dane na dysku nieodwracalnie?

Trzy scenariusze, które trwale blokują odzysk: zarysowanie powierzchni magnetycznej plateru przez zdeformowaną głowicę przy obracającym się silniku (head crash), użycie narzędzi serwisowych producentów (MPTool i podobne) na dysku z uszkodzonym FTL, oraz nadpisanie komórek NAND przez garbage collection po formacie i intensywnym zapisie nowych danych. Samo podłączenie klikającego dysku do komputera nie zawsze oznacza natychmiastowe zniszczenie — ale każda próba odczytu przez oprogramowanie zwiększa ryzyko.

FAQ — odzysk danych z Suwałk

Jak wysłać dysk z Suwałk do laboratorium w Tychach?

Dysk można wysłać kurierem lub przez dowolny paczkomat InPost. Odbieram przesyłki pod adres paczkomatu TYC41M przy ul. Grota Roweckiego w Tychach — ta sama ulica co laboratorium. Dysk należy owinąć w kilka warstw folii bąbelkowej i umieścić w sztywnym kartonie. Przy uszkodzeniu mechanicznym każdy wstrząs podczas transportu ma znaczenie: nie pakuj dysku luzem w duże pudło. Po dotarciu nośnika kontaktuję się telefonicznie w ciągu 24-48 godzin z wynikiem diagnozy i wyceną. Więcej wskazówek: jkrecovery.pl/wysylka/

Ile kosztuje odzysk danych z HDD?

Odzysk logiczny (usunięte pliki, utracona partycja, formatowanie bez nadpisywania) kosztuje od 600 zł brutto. Awaria mechaniczna z uszkodzonymi głowicami lub strefą serwisową SA — od 1900 zł brutto. Trudne przypadki mechaniczne (dyski SMR, nowsze platformy Seagate Rosewood i WD Palmer/Charger) — od 3000 zł brutto. Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu odzysku. Ceny aktualne na 06.2026: jkrecovery.pl/cennik/

Czy dysk otwarty poza laboratorium można jeszcze odratować?

Zależy od tego, co się stało po otwarciu. Jeśli dysk był otwierany poza komorą czystą klasy ISO 5, cząsteczki kurzu mogły osiąść na platerach. Diagnoza poiwazyjna kosztuje 600 zł brutto — oceniam stan powierzchni plateru i możliwości dalszej pracy. Zarysowania od kurzu bywają widoczne gołym okiem pod UV. Nie każde otwarcie poza komorą kończy się zniszczeniem danych, ale każde zwiększa ryzyko i zakres dalszych prac. Jeśli dysk był otwierany — powiedz mi o tym przy zgłoszeniu, żebym wiedział, na co zwrócić uwagę.

Czy BSOD przed zaniknięciem dysku SSD to problem sprzętowy?

BSOD poprzedzający zniknięcie dysku z BIOSu to typowy objaw degradacji obszarów NAND, gdzie zapisany jest firmware nośnika — translator FTL przestaje działać, system zawiesza się lub wyłącza, po restarcie dysk jest niewidoczny lub pokazuje 0 MB. Przyczyna leży w degradacji komórek NAND, nie w aktualizacji BIOS płyty głównej ani w błędzie systemu operacyjnego. PC-3000 w trybie technologicznym pozwala ocenić stan translatora i w niektórych przypadkach go odbudować — dla obsługiwanych kontrolerów Phison i Silicon Motion SM-series.

Co to jest Service Area (SA) w dysku twardym?

Service Area (SA) to wewnętrzne ścieżki plateru niedostępne dla systemu operacyjnego, na których dysk przechowuje moduły firmware: translator LBA, tablice defektów, dane kalibracyjne i SMART. Awaria SA może sprawić, że dysk obraca się normalnie, ale BIOS go nie widzi (stan BSY, 0LBA) lub pojawia się z zerową pojemnością. PC-3000 UDMA i Express komunikują się z dyskiem poniżej warstwy systemu plików i w niektórych przypadkach umożliwiają naprawę uszkodzonych modułów SA bez konieczności otwierania dysku. Seagate, WD i Toshiba różnią się budową SA i wymagają odmiennych procedur diagnostycznych.