Najważniejsze informacje o odzysku danych

Przyjmuję nośniki wszystkich typów: dyski twarde HDD (Toshiba, Seagate, WD, Hitachi), dyski SSD SATA i NVMe M.2, macierze RAID, pendrive, karty SD i microSD. Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu odzysku — płacisz tylko za skuteczny wynik; brak odzysku oznacza 0 zł za robociznę. Opłata 250 zł brutto naliczana jest wyłącznie gdy diagnoza wykazała możliwość odzysku, a klient rezygnuje z realizacji. Prace mechaniczne — wymiana głowic HSA — wykonuję wyłącznie w komorze czystej klasy ISO 5. Wyróżnienie: 3. miejsce na świecie w konkursie ACE Lab Greatest Data Recovery Case Contest 2023.

Mechanizmy awarii HDD — kiedy dane są do odratowania, a kiedy nie

Awaria głowic odczytujących — head crash i head stiction

Głowice unoszą się nad powierzchnią plateru na odległości kilku nanometrów — przy obracającym się silniku przepływ powietrza tworzy poduszkę aerodynamiczną. Upadek dysku zaburza tę równowagę na dwa sposoby.

Head stiction (przyklejenie głowic): głowice osiadają na powierzchni plateru zamiast parkować na parking ramp (HSA — Head Stack Assembly cofa się na rampę przy odłączeniu zasilania). Może to nastąpić zarówno przy wyłączonym dysku, jak i gdy dysk upadnie podczas pracy — plattery hamują się wtedy na głowicach. Silnik nie może uruchomić obrotu. Charakterystyczny objaw to pikanie, nie kliknięcia — motor próbuje ruszyć, napotyka opór, zatrzymuje się.

Head crash: zarysowanie powierzchni plateru przy obracającym się silniku. Ślad scratcha to trwałe zniszczenie warstwy magnetycznej na całej zarysowanej powierzchni — tych danych nie ma jak odczytać. W niektórych dyskach możliwe jest ograniczenie zakresu pracy głowic przez fizyczną modyfikację i odczytanie danych z nienaruszonej części plateru. Przy zdeformowanym ramieniu głowic każde żądanie I/O może spowodować lub powiększać istniejący zapił — przy martwej głowicy mechanizm jest inny, każdy przypadek wymaga oceny po otwarciu w komorze.

Wymiana głowic odbywa się wyłącznie w komorze czystej klasy ISO 5. Po wymianie HSA odczytuję strefę serwisową SA, zabezpieczam aktualną wersję i weryfikuję czy wymaga naprawy. Dyski dawcy dobieram według rewizji microjog i preampa — nie każdy egzemplarz o tym samym numerze modelu nadaje się do przeszczepienia.

Awaria strefy serwisowej SA — firmware i translator LBA

Strefa serwisowa (Service Area, SA) to wewnętrzne ścieżki dysku niedostępne dla systemu operacyjnego, na których zapisany jest firmware i moduły zarządzające pracą napędu. Uszkodzone moduły SA powodują że dysk kręci się, ale BIOS go nie widzi — stan BSY, BUSY lub 0 LBA.

Seagate: typowe uszkodzone moduły to translator LBA, moduł SMART oraz — przy dyskach SMR — MCMT. Diagnoza i odbudowa przez PC-3000 UDMA bez otwierania dysku. Część dysków Seagate trafia jednak z uszkodzonymi głowicami lub stiction — SA to nie jedyna przyczyna braku wykrycia.

WD: zdarza się uszkodzenie SA, slow responding (wolno reagujący nośnik) lub awaria głowic — pojedynczej lub całego zestawu HSA. Przy uszkodzonej pojedynczej głowicy w niektórych przypadkach możliwy jest częściowy lub pełny odzysk, zależy to od stanu powierzchni. Awaria ROM na PCB zdarza się bardzo rzadko, głównie po przepięciach — gdy wystąpi, dysk nie może się skalibrować i nie uzyskuje dostępu do SA; przepisanie ROM wykonuję programatorem SVOD lub Revelprog.

Toshiba / Hitachi: awarie translatora SA diagnozuje PC-3000 Express. Seria Toshiba MQ04 (SMR) trafia do laboratorium głównie z uszkodzonymi głowicami po upadkach — sama SA jest wtedy sprawna, problem leży w mechanice. Stare nośniki Hitachi (serie HTS, HDS) mają tendencję do degradacji głowic i powierzchni magnetycznych; w wielu takich przypadkach nie ma możliwości pełnego odzysku bez wymiany głowic, a stan plateru decyduje o tym ile danych uda się zabezpieczyć.

Awaria translatora FTL w SSD i NVMe

FTL (Flash Translation Layer) to warstwa mapująca adresy logiczne LBA na fizyczne bloki NAND. Uszkodzenie tej warstwy wskutek degradacji komórek NAND w obszarach gdzie zapisany jest firmware powoduje że dysk jest niewidoczny w BIOSie, pokazuje 0 MB lub mrozi komputer przy podłączeniu — mimo że komórki NAND z danymi użytkownika są w wielu przypadkach fizycznie sprawne.

Tryb technologiczny PC-3000 i MRT umożliwia w niektórych przypadkach odbudowę translatora z obszarów NAND. Dotyczy to m.in. kontrolerów Phison (E7, E8, E12, E13T, E16, E18, E19T, E21, E21T, E25, E26) oraz Silicon Motion (SM2258, SM2258H, SM2258XT, SM2259XT, SM2260, SM2263, SM2263EN, SM2263XT, SM2267, SM2267XT). Dużo zależy od konkretnej kombinacji wersji translatora, rewizji firmware i typu NAND — dysk identyczny modelowo może być obsługiwany w jednej rewizji, a w innej nie.

Kontroler SM2263EN (Kingston A2000) przy braku wykrycia po nagłym wyłączeniu i SM2258H (Crucial MX500) w stanie BSY to schematy awarii FTL które zdarza się widzieć. Dla tych kontrolerów odbudowa translatora jest technicznie możliwa — czy się uda w konkretnym egzemplarzu, ocenia diagnoza PC-3000.

Kiedy samodzielne próby odzysku niszczą nośnik

Klikający HDD podłączony do Recuvy: każde żądanie I/O wysłane przez oprogramowanie do odzysku logicznego, jeśli wystąpi w połączeniu ze zdeformowanym ramieniem głowic w wyniku upadku, może spowodować nieodwracalne uszkodzenia powierzchni magnetycznej. Nie ma sensu ryzykować stanu plateru dla kilku minut skanowania które i tak nie da wyników przy mechanicznie uszkodzonym dysku.

SSD z uszkodzonym FTL i zerową pojemnością podłączony do TestDiska: jeśli kontroler nie ma połączenia z NAND, żadne standardowe oprogramowanie nic nie nadpisze ani nie odczyta. Realnym zagrożeniem są natomiast narzędzia serwisowe producenta (MPTool i podobne) — inicjalizują dysk od zera, bezpowrotnie niszcząc dane użytkownika. To nieodwracalne.

Format SSD i operacja TRIM oznaczają bloki NAND jako dostępne do nadpisania. Garbage collection w miarę zapełniania dysku nadpisuje te bloki danymi — im dysk bardziej zapełniony, tym szybciej dochodzi do faktycznego zniszczenia danych. Wyłącz nośnik, nie uruchamiaj go ponownie i wyślij do laboratorium.

Jakim sprzętem odzykuję dane

Co zrobić gdy dysk nie jest wykrywany przez BIOS

Trzy najczęstsze przyczyny braku wykrycia: uszkodzony translator FTL w SSD (kontroler bez dostępu do NAND), uszkodzone moduły SA w HDD (dysk kręci się, ale nie odpowiada), uszkodzona elektronika PCB po przepięciu (dysk zupełnie martwy). Dla każdego scenariusza działanie jest inne — i żadnego nie da się odróżnić bez diagnozy sprzętem klasy PC-3000.

Natychmiastowe kroki: wyłącz komputer, odłącz nośnik, nie podłączaj ponownie. Nie używaj narzędzi serwisowych producenta (MPTool, narzędzia do aktualizacji firmware). Wyślij dysk przez InPost do paczkomatu TYC41M — wynik diagnozy 24–48h po przyjęciu. Zadzwoń wcześniej pod 510 488 555 jeśli zależy Ci na trybie EXPRESS.

Obsługiwane dzielnice i klienci biznesowi

Klientów z Będzina obsługuję głównie wysyłkowo — nośnik trafia do laboratorium w Tychach w ciągu jednego dnia roboczego przez InPost. Dyski trafiają z całego powiatu będzińskiego i okolicznych miejscowości.

Klienci biznesowi z Będzina i okolic: biura rachunkowe, kancelarie prawne, agencje nieruchomości, firmy deweloperskie, działy IT małych i średnich przedsiębiorstw, firmy produkcyjne z rejonu dawnego Zagłębia. Dla zleceń pilnych dostępny tryb EXPRESS — oddzielna procedura z wyższą opłatą, realizacja w pierwszej kolejności.

Ile kosztuje odzysk danych

Ceny orientacyjne — ostateczna wycena po diagnozie, która zajmuje 24–48h. Diagnoza bezpłatna przy zleceniu odzysku. Ceny aktualne na 06.2026, szczegóły na jkrecovery.pl/cennik/.

Typ nośnika	Przypadek	Cena orientacyjna
HDD / SSD / pendrive	Odzysk logiczny, korupcja systemu plików	od 600 zł brutto
HDD (Seagate, WD, Toshiba, Hitachi)	Naprawa modułów SA, awaria firmware	od 1900 zł brutto
SSD SATA (Phison, Silicon Motion, Maxio)	Awaria translatora FTL, 0 MB, BSY state	od 1500 zł brutto
NVMe (Phison, Silicon Motion, Maxio)	Awaria translatora FTL, niewidoczny w BIOS	od 1900 zł brutto
HDD	Wymiana głowic w komorze czystej ISO 5	od 1900 zł brutto + koszt dawcy
HDD	Uszkodzenie powierzchni plateru	od 3500 zł + koszt dawcy
Pendrive / karta SD / microSD	Chip-off NAND	od 2000 zł brutto
NAS / serwer RAID	Odbudowa macierzy RAID	od 1100 zł brutto / dysk

Dyski które trafiły do nas z Będzina (zlecenia 06.2024–05.2026)

Zestawienie typowych schematów awarii nośników z Będzina i powiatu będzińskiego na podstawie zleceń z okresu 06.2024–05.2026. Fokus tej sekcji: dyski Toshiba i Hitachi, które stanowią charakterystyczną grupę ze względu na specyficzne mechanizmy awarii głowic i SA.

Toshiba MQ04ABD100 1TB (seria SMR) — typowy objaw to stukanie i brak wykrycia w BIOSie po upadku laptopa. MQ04 to dysk SMR, co komplikuje wymianę głowic: oprócz dopasowania rewizji HSA, po przeszczepie SA zawiera moduł MCMT specyficzny dla SMR. Zdarza się że po wymianie głowic translator wymaga dodatkowej naprawy przez PC-3000 Express. Nie każdy egzemplarz dawcy z tego samego modelu nadaje się — weryfikuję rewizję microjog i preamp przed przeszczepem.

WD WD50NDZW 5TB Blue — klikanie i brak wykrycia po zaniku zasilania. 5 TB w obudowie 2.5″ to konstrukcja SMR; przy awarii głowic procedura jest podobna do MQ04 — komorowa wymiana HSA, weryfikacja SA po przeszczepie. Slow responding zdarza się jako oddzielny objaw bez klikania — dysk wykrywalny, ale bardzo wolno odpowiada na żądania, co bywa mylnie diagnozowane jako problem logiczny.

Seagate ST1000LM035 1TB — klikanie po upadku laptopa, brak w BIOSie. W tej serii zdarza się kombinacja uszkodzonych głowic i uszkodzonego translatora SA — samo przełożenie HSA bez naprawy SA nie przywraca pracy dysku. Diagnoza przez PC-3000 UDMA ustala kolejność działań.

Kingston A2000 1TB (kontroler SM2263EN) i Crucial MX500 1TB (SM2258H) — oba z kontrolerami Silicon Motion obsługiwanymi przez tryb technologiczny PC-3000. Przy zerowej pojemności lub braku wykrycia po nagłym wyłączeniu diagnoza PC-3000 ocenia czy odbudowa translatora FTL z obszarów NAND jest możliwa dla konkretnej kombinacji firmware i NAND. Odzysk po TRIM dla tych kontrolerów klasyfikuje się do tej samej kategorii cenowej: od 1500 zł brutto dla SSD SATA.

Dlaczego SSD pokazuje 0 MB w BIOSie?

Najczęstsza przyczyna to awaria translatora FTL, nie fizyczne uszkodzenie komórek NAND. Kontroler nie może odczytać własnych map alokacji i przechodzi w tryb serwisowy — BIOS widzi dysk bez pojemności lub z kilkoma MB. Dla kontrolerów Phison i Silicon Motion w wielu przypadkach możliwa jest odbudowa translatora z obszarów NAND przez PC-3000 lub MRT. Czy to zadziała przy konkretnym egzemplarzu, zależy od wersji firmware i typu NAND — ocenia to diagnoza 24–48h.

Czy po TRIM da się odzyskać dane z SSD?

W wielu przypadkach tak — TRIM nie kasuje danych fizycznie w komórkach NAND, tylko zaznacza bloki jako dostępne do nadpisania. Możliwość odzysku zależy od stopnia zapełnienia dysku w momencie operacji: garbage collection nadpisuje zwolnione bloki nowymi danymi dopiero gdy pojawia się potrzeba zapisu. Im mniej wolnego miejsca było przed TRIM, tym więcej danych mogło przetrwać. Dla obsługiwanych kontrolerów Phison i Silicon Motion odbudowa translatora może umożliwić odczyt poprzednich wersji mapowania.

Co oznacza SATAFIRM S11?

To nazwa identyfikacyjna dysku z kontrolerem Phison PS3111 po przejściu w tryb serwisowy wskutek awarii translatora FTL. BIOS widzi dysk pod nazwą „SATAFIRM S11” z pojemnością kilku MB lub zerową — oznacza to że kontroler działa, ale nie ma dostępu do własnych map alokacji. Dane użytkownika w wielu przypadkach pozostają na chipie NAND. Odbudowa translatora przez PC-3000 jest w takich przypadkach technicznie możliwa, zależna od rewizji firmware. Nie uruchamiaj narzędzi producenta na takim dysku.

Czy klikający dysk można uruchamiać?

Nie. Klikanie to sygnał uszkodzenia mechanicznego — najczęściej deformacji zawieszenia głowic lub awarii głowic odczytujących. Każde żądanie I/O przy zdeformowanym ramieniu głowic może spowodować nieodwracalne zarysowanie powierzchni plateru. Dysk należy natychmiast wyłączyć. Nie podłączaj ponownie, nie uruchamiaj oprogramowania do odzysku logicznego. Diagnoza i ewentualna wymiana głowic musi odbyć się w komorze czystej klasy ISO 5 — otwarcie dysku poza komorą dyskwalifikuje nośnik z dalszego odzysku.

Czy BIOS niewidzący SSD oznacza utratę danych?

Nie zawsze. Brak wykrycia przez BIOS to w wielu przypadkach awaria translatora FTL przy fizycznie sprawnych komórkach NAND. Kontroler nie ma dostępu do własnych map — ale dane mogą być na chipie. Dla obsługiwanych kontrolerów Phison i Silicon Motion odbudowa FTL jest możliwa. Zdarza się też uszkodzona elektronika PCB po przepięciu — to inny scenariusz wymagający innego podejścia. Diagnoza PC-3000 odróżnia te przypadki w ciągu 24–48h.

Ile trwa odzysk danych z SSD?

Diagnoza zajmuje 24–48h od przyjęcia nośnika. Odzysk logiczny przy sprawnym nośniku — 1–3 dni robocze. Odbudowa translatora FTL przez PC-3000 — 2–5 dni, zależnie od kontrolera i stanu NAND. Chip-off z kart pamięci lub pendrive — 3–7 dni. Tryb EXPRESS skraca kolejkę za dodatkową opłatą ustalaną telefonicznie: 510 488 555.

Co niszczy dane na dysku nieodwracalnie?

W HDD: zarysowanie powierzchni plateru przez uszkodzoną głowicę przy obracającym się silniku. Warstwa magnetyczna na scratchu jest trwale zniszczona — tych sektorów nie ma jak odczytać. W SSD: narzędzia serwisowe producenta (MPTool i podobne) inicjalizują dysk od zera i bezpowrotnie kasują dane. Formatowanie z TRIM w połączeniu z garbage collection nadpisuje dane w komórkach — stopień zniszczenia zależy od zapełnienia dysku. Na dysku niewidocznym w BIOSie (0 MB) standardowe oprogramowanie nic nie nadpisze, bo kontroler nie ma połączenia z NAND.

Przykłady zleceń z Będzina i okolic

Model	Objaw	Diagnoza PC-3000	Wynik
Toshiba MQ04ABD100 1TB	Stukanie, brak w BIOSie po upadku laptopa	Uszkodzone HSA po upadku; wymiana głowic w komorze ISO 5, weryfikacja modułu MCMT SA przez PC-3000 Express	Odzysk dokumentów i zdjęć
Kingston A2000 1TB (SM2263EN)	Brak wykrycia po nagłym wyłączeniu, 0 LBA	Awaria translatora FTL; odbudowa z obszarów NAND przez PC-3000 UDMA w trybie technologicznym	Pełny odzysk
Seagate ST1000LM035 1TB	Klikanie po upadku laptopa, brak w BIOSie	Uszkodzone głowice HSA i uszkodzony translator SA; wymiana HSA w komorze + naprawa SA przez PC-3000 UDMA	98% danych

FAQ — odzysk danych Będzin

Jak wysłać dysk z Będzina do laboratorium?

Przez InPost do paczkomatu TYC41M przy ul. Grota Roweckiego w Tychach — ten sam adres co laboratorium. Dysk zapakuj w bąbelkową folię lub oryginalny karton, oznacz „UWAGA: DYSK TWARDY — NIE RZUCAĆ”. Przed wysyłką warto zadzwonić pod 510 488 555 żeby omówić objaw i upewnić się że nośnik nie wymaga specjalnego zabezpieczenia przed transportem — dotyczy to szczególnie dysków po upadku, przy których sposób pakowania ma znaczenie. Czas dostawy przez InPost to zwykle następny dzień roboczy.

Czy Toshiba MQ04 po upadku nadaje się do odzysku danych?

Zdarza się że tak, choć seria MQ04 (SMR) należy do trudniejszych przypadków. Sam fakt upadku i stukania nie przesądza o niemożności odzysku — decyduje stan powierzchni plateru i to czy scratch nie pokrył kluczowych obszarów danych. Po wymianie głowic w komorze ISO 5 diagnozuję SA przez PC-3000 Express; przy dyskach SMR moduł MCMT bywa uszkodzony niezależnie od stanu głowic i wymaga osobnej naprawy. Wycena od 1900 zł brutto + koszt dawcy, zakres zależy od stanu po otwarciu.

Co to jest Service Area (SA) w dysku twardym i dlaczego jej uszkodzenie blokuje dysk?

Service Area to wewnętrzne ścieżki dysku niedostępne dla systemu operacyjnego — zapisany jest tam firmware, translator mapujący adresy logiczne na fizyczne sektory, moduł SMART i inne struktury zarządzające pracą napędu. Gdy moduły SA ulegają uszkodzeniu, dysk kręci się normalnie ale nie może się skalibrować i nie odpowiada na żądania BIOSu — stan BSY lub 0 LBA. PC-3000 UDMA i Express mają dostęp do SA z pominięciem normalnego interfejsu ATA i umożliwiają odczyt, naprawę i odbudowę poszczególnych modułów bez otwierania dysku.

Dlaczego nie warto używać Recuvy ani TestDiska na klikającym dysku?

Recuva i TestDisk wysyłają żądania I/O do dysku sekwencyjnie skanując sektory. Przy zdeformowanym ramieniu głowic te żądania mogą powodować kontakt głowicy z powierzchnią plateru przy obracającym się silniku. Efekt to zarysowanie — trwałe zniszczenie warstwy magnetycznej. Oprogramowanie logiczne nie „widzi” stanu głowic i nie może tego uniknąć. Klikający dysk wymaga diagnozy mechanicznej, nie skanowania logicznego. Na dysku z uszkodzonym FTL i zerową pojemnością oprogramowanie logiczne i tak nic nie odczyta — kontroler nie ma dostępu do NAND.

Ile kosztuje odzysk danych z HDD z uszkodzonymi głowicami?

Wymiana głowic HSA w komorze czystej klasy ISO 5 wyceniana jest od 1900 zł brutto, do tej kwoty dochodzi koszt dysku dawcy. Większość przypadków mieści się w przedziale 1500–3000 zł netto za robociznę. Przy dyskach SMR (Toshiba MQ04, WD serii Blue 5TB) procedura jest bardziej złożona ze względu na konieczność weryfikacji i ewentualnej naprawy SA po przeszczepie głowic — co może podnieść wycenę. Ostateczna kwota ustalana jest po diagnozie i otwarciu dysku w komorze. Ceny aktualne na 06.2026, szczegóły: jkrecovery.pl/cennik/.

Masz pytanie dotyczące konkretnego modelu dysku lub objawu awarii? Zadzwoń: 510 488 555. Laboratorium JKRecovery.pl, ul. Grota Roweckiego 42/17, 43-100 Tychy. Więcej informacji o procesie odzysku: odzysk danych z dysku twardego oraz odzysk danych z SSD.