Najważniejsze informacje o odzysku danych

Przyjmuję nośniki wszystkich typów: dyski twarde HDD (2,5″ i 3,5″), SSD SATA, dyski NVMe M.2, pendrive, karty SD i microSD oraz macierze RAID. Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu odzysku — płacisz tylko za skuteczny wynik. Prace wymagające otwarcia obudowy HDD wykonuję wyłącznie w komorze czystej klasy ISO 5. Wysyłka kurierska działa z całej Polski, w tym z Myszków. Bez odzysku danych — 0 zł robocizny.

Mechanizmy awarii HDD — kiedy dane są do odratowania, a kiedy nie

Awaria głowic odczytujących — head crash i head stiction

Głowice odczytujące unoszą się 3-5 nm nad powierzchnią plateru podczas pracy dysku. Upadek laptopa lub zewnętrznego dysku w czasie zapisu powoduje jedno z dwóch uszkodzeń: deformację zawieszenia głowic (HSA) lub bezpośrednie zetknięcie głowicy z obracającą się powierzchnią plateru.

Head stiction to sytuacja, w której głowice osiadają na powierzchni plateru zamiast zaparkować na parking ramp. Zdarza się to przy wyłączonym dysku lub gdy nośnik upadnie podczas pracy — plattery hamują się na głowicach. Silnik nie może uruchomić obrotu. Dysk sygnalizuje ten stan dźwiękiem pikania, nie kliknięć. Stiction diagnozuję wyłącznie po otwarciu dysku w komorze czystej — nie ma możliwości oceny stanu zawieszenia przez PC-3000 bez tego kroku.

Head crash to zarysowanie powierzchni plateru przy obracającym się silniku. Ślad scratcha to trwałe zniszczenie warstwy magnetycznej na całej zarysowanej powierzchni — tej warstwy nie da się odtworzyć. W niektórych dyskach możliwe jest ograniczenie zakresu pracy głowic przez fizyczną modyfikację i odczytanie danych z nienaruszonej części plateru. Każdy przypadek wymaga indywidualnej oceny po otwarciu dysku.

Przy zdeformowanym zawieszeniu głowic każde żądanie I/O wysłane przez oprogramowanie — nawet diagnostyczne — może spowodować lub powiększyć już istniejący zapił na powierzchni. To nie jest ostrzeżenie teoretyczne: Recuva, R-Studio czy TestDisk na klikającym dysku wysyłają dziesiątki żądań na sekundę, zanim użytkownik zdąży przerwać skan.

Awaria strefy serwisowej SA — firmware i translator LBA

Strefa serwisowa SA (Service Area) to wewnętrzne ścieżki dysku, na których zapisany jest firmware nośnika. Uszkodzone moduły SA powodują, że dysk kręci się, ale BIOS go nie widzi. Nośnik wchodzi w stan BSY (BUSY) lub wyświetla pojemność 0 LBA.

Seagate: typowe uszkodzone moduły SA obejmują translator LBA i SMART. W dyskach SMR dochodzi do tego MCMT. Diagnozę i odbudowę przeprowadzam przez PC-3000 UDMA bez otwierania dysku. Część dysków Seagate trafia jednak z uszkodzonymi głowicami lub stiction równolegle — SA to nie zawsze jedyna przyczyna.

WD: częste problemy to uszkodzone SA, slow responding (wolno reagujący nośnik) oraz uszkodzona pojedyncza głowica lub cały zestaw HSA. Przy uszkodzonej pojedynczej głowicy odzysk częściowy lub pełny jest możliwy, jeśli stan powierzchni magnetycznych na to pozwala. Awaria ROM zdarza się bardzo rzadko — głównie po przepięciach. Gdy wystąpi, dysk nie może się skalibrować i nie uzyskuje dostępu do SA. Przepisanie ROM realizuję programatorami SVOD lub Revelprog.

Toshiba i Hitachi: awarie translatora SA diagnozuje PC-3000 Express. Seria Toshiba MQ04 (SMR) trafia do laboratorium przede wszystkim po upadkach laptopów z uszkodzonymi głowicami. Stare nośniki Hitachi z serii HTS i HDS mają tendencję do degradacji głowic i powierzchni magnetycznych — w takich przypadkach pełny odzysk bez wymiany głowic jest często niemożliwy.

Awaria translatora FTL w SSD i NVMe

FTL (Flash Translation Layer) to warstwa mapująca adresy logiczne LBA na fizyczne bloki NAND. Gdy firmware odpowiedzialny za FTL ulegnie degradacji wskutek zużycia komórek NAND w obszarach gdzie jest zapisany, dysk staje się niewidoczny w BIOSie lub pokazuje pojemność 0 MB. Komórki NAND przechowujące dane użytkownika są w wielu przypadkach fizycznie sprawne.

Tryb technologiczny PC-3000 i MRT umożliwia w niektórych przypadkach odbudowę translatora z obszarów NAND. Dotyczy to kontrolerów Phison (m.in. E13T, E21T, E19T, E18, E16) oraz Silicon Motion (m.in. SM2267XT, SM2267, SM2263, SM2258). Wśród nośników z Myszków pojawiały się m.in. Kingston NV2 z kontrolerem SM2267XT i Crucial P3 Plus z Phison E21T — oba typy obsługiwane w trybie technologicznym. Dużo zależy jednak od konkretnej kombinacji wersji translatora, firmware i typu NAND: dysk identyczny modelowo może być obsługiwany w jednej rewizji, a w innej nie.

Samsung 980 PRO (kontroler S4LV003) nie ma wsparcia PC-3000 w trybie technologicznym — dla tego modelu możliwości odzysku są ograniczone i wymagają indywidualnej oceny po diagnozie.

Kiedy samodzielne próby odzysku niszczą nośnik

Trzy scenariusze, które w praktyce kończą się trwałą utratą danych:

Klikający HDD i uruchomiony Recuva. Oprogramowanie do odzysku logicznego wysyła żądania I/O sekwencyjnie lub losowo po całej powierzchni plateru. Jeśli zawieszenie głowic jest zdeformowane po upadku, każde takie żądanie może spowodować lub powiększyć zarysowanie. Zarysowana warstwa magnetyczna jest trwale zniszczona — żadna wymiana głowic tego nie cofnie.

SSD z uszkodzonym FTL i uruchomiony TestDisk lub MPTool. Jeśli dysk jest niewidoczny lub pokazuje 0 MB, kontroler nie ma połączenia z obszarami NAND — TestDisk ani R-Studio nic nie nadpiszą, bo nie mają do czego dotrzeć. Natomiast narzędzia serwisowe producentów, takie jak MPTool, działają na niższym poziomie i mogą przeprowadzić procedurę niskopoziomową, która bezpowrotnie niszczy dane. To nie jest teoretyczne zagrożenie — widziałem dyski, które trafiły do laboratorium po takiej próbie.

Format SSD i TRIM. TRIM nie kasuje danych fizycznie na poziomie komórek NAND, ale oznacza bloki jako dostępne do nadpisania. Garbage collection zaczyna wtedy zerować zawartość tych komórek. Im bardziej dysk był zapełniony przed formacie, tym szybciej GC nadpisuje dane. Możliwość odzysku po TRIM zależy od stopnia zapełnienia dysku — nie od czasu, który upłynął.

Reguła prosta: wyłącz nośnik, nie uruchamiaj go ponownie, wyślij do laboratorium.

Jakim sprzętem odzyskuję dane

Co zrobić gdy dysk nie jest wykrywany przez BIOS

Brak wykrycia nośnika w BIOSie może wynikać z trzech różnych przyczyn i każda wymaga innego podejścia. Pierwsza: awaria translatora FTL w SSD lub NVMe — kontroler działa, ale nie może zmapować adresów LBA. Druga: uszkodzona elektronika PCB (spalony układ lub przebite TVS) — dysk jest elektrycznie martwy, PC-3000 go nie widzi. Trzecia: awaria SA w HDD — dysk kręci się, ale firmware nie inicjalizuje nośnika poprawnie.

Kroki: wyłącz komputer, odłącz nośnik, nie uruchamiaj go ponownie w żadnym innym komputerze. Zapakuj w antystatyczną folię lub oryginalne opakowanie i nadaj przez paczkomat InPost TYC41M w Tychach. Diagnozy nie da się przeprowadzić zdalnie — nośnik musi trafić do laboratorium.

Obsługiwane dzielnice i klienci biznesowi

Z nośnikami trafiają do mnie m.in. biura rachunkowe i kancelarie z Myszków (dyski z bazami Symfonia i Optima), agencje reklamowe (projekty graficzne na dyskach zewnętrznych), działy IT z lokalnych firm produkcyjnych oraz klienci indywidualni po awariach laptopów. Dla klientów biznesowych dostępny jest tryb EXPRESS — realizacja w pierwszej kolejności za dodatkową opłatą, szczegóły pod numerem 510 488 555.

Ile kosztuje odzysk danych

Ceny zależą od rodzaju nośnika i stopnia uszkodzenia. Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu odzysku — jeśli diagnoza wykaże możliwość odzysku, a zdecydujesz się nie realizować zlecenia, pobierana jest opłata 250 zł brutto. Bez odzysku danych — 0 zł robocizny. Części dawcy (przy wymianach HSA) są rozliczane oddzielnie. Ceny aktualne na 06.2026, szczegóły na jkrecovery.pl/cennik/.

Typ nośnika	Przypadek	Cena orientacyjna
HDD / SSD / pendrive	Odzysk logiczny, korupcja systemu plików, utracona partycja	od 600 zł brutto
HDD (Seagate, WD, Toshiba)	Naprawa firmware / odbudowa translatora SA	od 1900 zł brutto
SSD SATA (Phison, SM, Maxio)	Awaria translatora FTL, brak wykrycia, 0 MB	od 1500 zł brutto
NVMe (Phison, SM, Maxio)	Awaria translatora FTL, SATAFIRM, BSY state	od 1900 zł brutto
HDD	Wymiana głowic HSA w komorze czystej ISO 5	od 1900 zł brutto + koszt dawcy
HDD	Uszkodzenie powierzchni plateru (scratch)	od 3500 zł + koszt dawcy
Pendrive / karta SD / microSD	Chip-off NAND	od 2000 zł brutto
NAS / serwer (RAID)	Odbudowa macierzy RAID, odzysk logiczny	od 1100 zł brutto / dysk

Dyski które trafiły do nas z Myszków (zlecenia 06.2024–05.2026)

Poniższe modele to przykłady nośników z Myszków i okolic, które trafiły do laboratorium w tym okresie. Dla każdego podaję schemat awarii i co ustalił PC-3000 podczas diagnozy.

Model	Objaw	Diagnoza PC-3000	Wynik
Toshiba MQ04ABF100 1TB	Klikanie po upadku laptopa, BIOS nie widzi dysku	Deformacja zawieszenia HSA, uszkodzone głowice po head crash — diagnostyka w komorze czystej ISO 5, wymiana głowic z dopasowanego dawcy	Pełny odzysk
Kingston NV2 1TB (SM2267XT)	Dysk wykrywany przez BIOS, pojemność 0 MB	Awaria translatora FTL — odbudowa z obszarów NAND w trybie technologicznym PC-3000, kontroler SM2267XT obsługiwany	98% danych
WD WD20EZRZ 2TB Blue	Klikanie, brak partycji, dysk widoczny jako nieznany w Zarządzaniu dyskami	Uszkodzone SA (awaria translatora) oraz slow responding nośnika — naprawa SA przez PC-3000 UDMA bez otwierania dysku	Odzysk dokumentów i zdjęć

Nośniki z kontrolerami Phison (E21T w Crucial P3 Plus) i Silicon Motion (SM2267XT w Kingston NV2) to typy obsługiwane w trybie technologicznym PC-3000 i MRT. Odzysk po TRIM dla tych kontrolerów jest możliwy w niektórych przypadkach — zależy od stopnia zapełnienia dysku przed operacją TRIM. W przypadkach, które trafiły z Myszków, decydującym czynnikiem było to, że właściciele nie próbowali uruchamiać nośników ponownie po awarii. Na podstawie zleceń z okresu 06.2024–05.2026.

Dlaczego SSD pokazuje 0 MB pojemności?

To awaria translatora FTL. BIOS widzi, że dysk istnieje, ale kontroler nie może zmapować adresów logicznych LBA na fizyczne bloki NAND. Komórki NAND z danymi użytkownika są w wielu przypadkach sprawne fizycznie. Dla kontrolerów Phison i Silicon Motion PC-3000 i MRT umożliwiają w niektórych przypadkach odbudowę translatora z obszarów NAND. Diagnoza 24-48h od przyjęcia nośnika.

Co oznacza SATAFIRM S11 w menedżerze urządzeń?

SATAFIRM S11 to nazwa jaką przyjmuje dysk z uszkodzonym firmware kontrolera Phison. Nośnik przełącza się w tryb serwisowy i identyfikuje się tą nazwą zamiast właściwą. Dane na kościach NAND w wielu przypadkach pozostają nieuszkodzone. Odbudowa translatora FTL przez PC-3000 lub MRT pozwala w niektórych przypadkach odzyskać pełny dostęp do danych. Nie uruchamiaj MPTool ani narzędzi formatujących — zniszczyłbyś dane bezpowrotnie.

Czy po TRIM da się odzyskać dane z SSD?

W wielu przypadkach tak — zależy to od kontrolera i stopnia zapełnienia dysku. TRIM zwraca 0x00 na poziomie logicznego dostępu, ale dane w komórkach NAND pozostają fizycznie. Garbage collection zeruje zawartość komórek oznaczonych przez TRIM dopiero gdy potrzebuje miejsca. Im mniej dysk był zapełniony, tym większa szansa na odzysk poprzednią wersją translatora. Mechanizm ten dotyczy wszystkich kontrolerów obsługiwanych przez tryb technologiczny — Phison, Silicon Motion i innych.

Czy klikający dysk można uruchamiać?

Nie. Klikanie to sygnał, że głowice odczytujące nie mogą ustabilizować pozycji nad powierzchnią plateru. Przy zdeformowanym zawieszeniu każde żądanie I/O może spowodować lub powiększyć zarysowanie. Zarysowana warstwa magnetyczna jest trwale zniszczona — żadna technika odzysku tego nie odwróci. Wyłącz dysk, nie podłączaj do kolejnych komputerów, wyślij do laboratorium.

Czy BIOS niewidzący SSD oznacza utratę danych?

Nie zawsze. Brak widoczności w BIOSie w przypadku SSD to najczęściej awaria translatora FTL — nie fizyczne uszkodzenie komórek NAND. Dane pozostają w pamięci flash, ale kontroler nie może ich zaadresować. Dla obsługiwanych kontrolerów Phison i Silicon Motion odbudowa translatora jest w niektórych przypadkach możliwa. Jeśli dysk jest zupełnie elektrycznie martwy lub czuć spaleniznę, przyczyna może leżeć w PCB — wtedy PC-3000 nie nawiąże połączenia.

Ile trwa odzysk danych z SSD?

Diagnoza zajmuje 24-48h od przyjęcia nośnika. Odzysk logiczny (usunięte pliki, utracona partycja) trwa zazwyczaj 1-3 dni robocze. Odbudowa translatora FTL w trybie technologicznym PC-3000 to 2-4 dni w zależności od kontrolera i stanu NAND. Chip-off z kart pamięci i pendrive — 3-7 dni. Tryb EXPRESS skraca czas realizacji za dodatkową opłatą; szczegóły pod numerem 510 488 555.

Co niszczy dane na dysku nieodwracalnie?

Trzy rzeczy niszczą dane trwale. Pierwsze: zarysowanie powierzchni plateru przez zdeformowane głowice — zniszczona warstwa magnetyczna nie daje się odtworzyć. Drugie: MPTool i podobne narzędzia serwisowe producentów działające na poziomie niskopoziomowym na dysku z danymi. Trzecie: garbage collection, który nadpisuje komórki NAND oznaczone przez TRIM. Każde z tych zdarzeń może zamknąć możliwość odzysku całkowicie.

FAQ — odzysk danych dla Myszków

Jak wysłać dysk z Myszków do laboratorium?

Najprościej przez paczkomat InPost — nadaj nośnik do paczkomatu TYC41M przy ul. Grota Roweckiego w Tychach. Dystans z Myszków to około 65 km. Dysk zapakuj w folię bąbelkową, najlepiej w oryginalne pudełko lub karton z wypełniaczem. Dyski po upadku nie pakuj luzem — deformacja zawieszenia głowic może się pogłębić przy transporcie bez amortyzacji. Po przyjęciu paczki kontaktuję się w ciągu 24h z wstępną oceną stanu nośnika.

Ile kosztuje odzysk danych z HDD?

Odzysk logiczny (utracona partycja, usunięte pliki, korupcja systemu plików bez nadpisywania) zaczyna się od 600 zł brutto. Awarie mechaniczne wymagające wymiany głowic HSA kosztują od 1900 zł brutto plus koszt dysku dawcy — dawcę dobiera się pod kątem zgodności wersji microjog i preamp, co ma bezpośredni wpływ na powodzenie operacji. Uszkodzenia powierzchni plateru to od 3500 zł. Diagnoza bezpłatna przy zleceniu. Ceny aktualne na 06.2026, szczegóły na jkrecovery.pl/cennik/.

Dlaczego Recuva i TestDisk nie pomogą przy klikającym dysku?

Recuva, TestDisk i R-Studio to narzędzia do odzysku logicznego — działają przez standardowy interfejs I/O systemu operacyjnego. Wysyłają do kontrolera dysku dziesiątki lub setki żądań odczytu na sekundę. Przy klikającym dysku z zdeformowanym zawieszeniem głowic każde takie żądanie może spowodować lub powiększyć zarysowanie powierzchni plateru. Oprogramowanie nie ma mechanizmu wykrywającego stan fizyczny głowic i nie przerwie skanowania gdy sytuacja się pogarsza. Jedyną bezpieczną diagnozą jest otwarcie dysku w komorze czystej.

Czy zamrażanie dysku twardego pomaga w odzysku danych?

Zamrażanie dysku to metoda z lat 90., która nie ma zastosowania w nowoczesnych nośnikach. Kondensacja wilgoci przy wyjęciu z zamrażarki powoduje, że woda osiada na platterach i głowicach — metal i warstwa magnetyczna reagują na wilgoć. W przypadku stiction (głowice osiadłe na platterze) zamrożenie nic nie zmienia, bo problem leży w sile przyczepności, a nie w rozszerzalności cieplnej. Nie zamrażaj dysków — wyślij do laboratorium bez dodatkowych prób.

Czy przy awarii RAID NAS mogę odzyskać dane bez wymiany dysków?

Zależy od konfiguracji RAID i stanu poszczególnych dysków. RAID 1 z jednym sprawnym dyskiem — odzysk logiczny możliwy bez rekonstrukcji macierzy, od 600 zł brutto za dysk. RAID 5 po awarii dwóch dysków jednocześnie — rekonstrukcja macierzy z pozostałych dysków, od 1100 zł brutto za dysk przy odzysku logicznym. Jeśli któryś z dysków macierzy ma uszkodzone głowice, wymaga osobnej procedury mechanicznej przed rekonstrukcją RAID. Diagnoza każdego dysku z macierzy to 600 zł za sztukę. Szczegóły na stronie odzysku RAID.