Najważniejsze informacje o odzysku danych

Odzyskuję dane z dysków HDD, SSD SATA, NVMe M.2, pendrive, kart SD i microSD oraz macierzy RAID. Diagnoza trwa 24–48h i jest bezpłatna przy zleceniu odzysku. Wszystkie prace wykonuję we własnym laboratorium w Tychach — bez outsourcingu. Wymiana głowic odbywa się w komorze czystej klasy ISO 5. Jeśli odzysk danych nie jest możliwy, nie płacisz za robociznę. Koszty ewentualnych części dawcy są rozliczane oddzielnie i uzgadniane przed ich zakupem.

Mechanizmy awarii HDD — kiedy dane są do odratowania, a kiedy nie

Awaria głowic odczytujących — head crash i head stiction

Głowice odczytujące unoszą się 3–5 nm nad powierzchnią plateru na cienkiej poduszce powietrznej wytwarzanej przez obracający się talerz. Ta szczelina jest mniejsza niż cząsteczka dymu papierosowego. Upadek laptopa lub uderzenie dysku podczas pracy deformuje zawieszenie głowic (HSA) lub powoduje bezpośredni kontakt głowicy z obracającą się powierzchnią.

Head stiction (parking ramp failure): głowice osiadają na powierzchni plateru zamiast wycofać się na parking ramp przed zatrzymaniem silnika. Może nastąpić przy wyłączonym dysku lub gdy dysk upadnie podczas pracy — talerze hamują się bezpośrednio na głowicach. Silnik nie może uruchomić obrotu, bo głowice blokują talerze. Charakterystyczny objaw to pikanie, nie klikanie. Każda próba uruchomienia takiego dysku w komputerze grozi wyrwaniem zawieszenia lub zarysowaniem powierzchni. Diagnoza wymaga otwarcia obudowy w komorze czystej klasy ISO 5 — stan zawieszenia nie jest możliwy do oceny przez PC-3000 bez otwierania dysku.

Head crash: kontakt głowicy z obracającym się platererem zostawia trwały scratch niszczący warstwę magnetyczną na całej zarysowanej ścieżce. Tych danych nie można odczytać żadną metodą. W niektórych dyskach możliwe jest ograniczenie zakresu pracy głowic przez fizyczną modyfikację zawieszenia i odczytanie danych z nienaruszonej części plateru — ale wymaga to wcześniejszej oceny rozległości uszkodzenia. Przy zdeformowanej głowicy każde żądanie I/O wysłane przez system lub oprogramowanie może spowodować lub powiększać już istniejący scratch. Przy całkowicie martwej głowicy mechanizm jest inny — każdy przypadek wymaga indywidualnej diagnozy.

W laboratorium: wymiana głowic odbywa się w komorze czystej klasy ISO 5. Dobór dawcy uwzględnia rewizję microjog i preamp — dysk o tym samym modelu, ale innej rewizji, może nie nadawać się jako dawca. Po wymianie HSA odczytuję Service Area przez PC-3000 UDMA, zabezpieczam aktualną wersję i naprawiam jeśli jest taka potrzeba.

Awaria strefy serwisowej SA — firmware i translator LBA

Service Area (SA) to wewnętrzna strefa dysku zapisana na pierwszych ścieżkach plateru, niedostępna dla systemu operacyjnego. Zawiera moduły firmware: translator LBA, SMART, tabele defektów i inne. Uszkodzenie SA powoduje, że dysk kręci się poprawnie, ale BIOS go nie widzi lub widzi z zerową pojemnością (BSY state, 0LBA).

Seagate: typowe uszkodzone moduły SA to translator i SMART, a przy dyskach SMR również MCMT. Diagnoza i naprawa możliwa przez PC-3000 UDMA bez otwierania obudowy dysku. Część dysków Seagate trafia jednak z jednoczesnym uszkodzeniem głowic lub stiction — wtedy sama naprawa SA nie wystarczy.

WD: zdarza się uszkodzenie SA, slow responding (wolno reagujący nośnik) lub awaria pojedynczej głowicy albo całego zestawu HSA. Przy uszkodzeniu pojedynczej głowicy odzysk częściowy lub pełny jest możliwy, jeśli stan powierzchni magnetycznych na to pozwala. Awaria ROM zdarza się bardzo rzadko — głównie po przepięciach. Gdy ROM jest uszkodzony, dysk nie może się skalibrować i nie uzyskuje dostępu do SA. Przepisanie ROM wykonuję programatorami SVOD lub Revelprog.

Toshiba / Hitachi: awarie translatora SA diagnozuje PC-3000 Express. Seria Toshiba MQ04 (SMR) trafia do laboratorium z uszkodzonymi głowicami po upadkach. Stare nośniki Hitachi (HTS, HDS) często mają zdegradowane głowice i powierzchnię magnetyczną — pełny odzysk bez wymiany głowic zdarza się, ale nie jest regułą.

Awaria translatora FTL w SSD i NVMe

FTL (Flash Translation Layer) to warstwa firmware mapująca logiczne adresy LBA na fizyczne bloki NAND. Gdy FTL ulega uszkodzeniu wskutek degradacji komórek NAND w obszarach gdzie zapisany jest firmware nośnika, kontroler nie może odczytać mapy i raportuje brak dysku lub 0 MB pojemności. Komórki NAND przechowujące dane użytkownika w wielu takich przypadkach pozostają fizycznie sprawne.

Tryb technologiczny PC-3000 i MRT umożliwia w niektórych przypadkach odbudowę translatora z obszarów NAND — gdy dany kontroler, typ pamięci NAND i wersja firmware są obsługiwane. Dotyczy m.in. kontrolerów Phison (E7, E8, E12, E13T, E16, E18, E19T, E21, E21T, E25, E26) i Silicon Motion (SM2258, SM2258H, SM2258XT, SM2259XT, SM2260, SM2263, SM2263EN, SM2263XT, SM2267, SM2267XT). Dużo zależy od konkretnej kombinacji wersji translatora, firmware i typu NAND — dysk identyczny modelowo może być obsługiwany w jednej rewizji, a nie w innej.

Dla dysków Samsung (kontrolery S4LV003, S4LN062, S4LT033) PC-3000 nie oferuje trybu technologicznego — te przypadki wymagają indywidualnej oceny. Dyski z szyfrowaniem sprzętowym AES-256 (kontrolery WD in-house, Realtek RTS5766DL) wykluczają odczyt chip-off, bo klucz szyfrujący jest w kontrolerze.

Kiedy samodzielne próby odzysku niszczą nośnik

Trzy scenariusze, które zamykają możliwość odzysku zanim dysk trafi do laboratorium:

Klikający HDD podłączony pod Recuvę lub R-Studio: oprogramowanie do odzysku logicznego wysyła setki żądań I/O sekwencyjnie przez cały dysk. Jeśli zawieszenie głowic jest zdeformowane po upadku, każde takie żądanie może doprowadzić do kontaktu głowicy z obracającym się platererem. Scratch na powierzchni to trwałe zniszczenie warstwy magnetycznej — nie ma narzędzia, które odczyta te dane.

SSD z 0 MB w BIOSie i użyty MPTool: gdy dysk jest niewidoczny lub ma 0 MB, kontroler nie ma połączenia z NAND i żadne standardowe oprogramowanie nic nie nadpisze. Jednak MPTool i podobne narzędzia serwisowe producentów działają inaczej: przeprowadzają niskopoziomową inicjalizację, która niszczy tablice translacji FTL i nadpisuje struktury zarządzania blokami NAND. Skutek jest nieodwracalny.

Format SSD z włączonym TRIM: TRIM nie kasuje danych fizycznie — zwraca 0x00 na poziomie logicznego dostępu, ale dane w komórkach NAND pozostają dostępne fizycznie. Garbage collection oznacza te bloki jako dostępne do nadpisania i zeruje ich zawartość w tle. Możliwość odzysku po formacie z TRIM zależy od stopnia zapełnienia dysku przed formatowaniem, nie od czasu który upłynął.

Zasada: wyłącz nośnik, nie uruchamiaj, wyślij do laboratorium. Każda kolejna próba zmniejsza szansę lub podwyższa koszt.

Jakim sprzętem odzykuję dane

Co zrobić gdy dysk nie jest wykrywany przez BIOS

Brak wykrycia w BIOSie może mieć trzy różne przyczyny z trzema różnymi ścieżkami naprawy. HDD: uszkodzona SA lub awaria mechaniczna (głowice, stiction) — dysk kręci się, ale nie komunikuje. SSD/NVMe: uszkodzony translator FTL — kontroler widzi dysk, ale nie może odczytać mapy bloków; dla kontrolerów Phison i SM możliwa odbudowa przez PC-3000 lub MRT. Spalona elektronika PCB: dysk całkowicie martwy, wymiana PCB lub TVS przed dalszą diagnostyką.

W każdym z tych przypadków: nie próbuj formatować (przy niewidocznym dysku jest to niemożliwe), nie uruchamiaj narzędzi serwisowych producentów, nie otwieraj obudowy HDD poza komorą czystą. Wyłącz nośnik i wyślij do laboratorium przez paczkomat InPost TYC41M.

Obsługiwane dzielnice i klienci biznesowi

Z Piły i okolic trafiają do mnie zlecenia od biur rachunkowych (utracone bazy danych Symfonia, Optima), kancelarii prawnych (dokumenty na dyskach zewnętrznych WD Elements), agencji projektowych (projekty na dyskach NVMe), działów IT firm produkcyjnych oraz klientów prywatnych po upadkach laptopów. Wysyłka kurierska lub przez paczkomat InPost działa w obie strony.

Ile kosztuje odzysk danych

Ceny orientacyjne — ostateczna wycena po diagnozie, która trwa 24–48h i jest bezpłatna przy zleceniu odzysku. Ceny aktualne na 06.2026, szczegóły: jkrecovery.pl/cennik/

Typ nośnika	Przypadek	Cena orientacyjna
HDD / SSD / pendrive	Odzysk logiczny, korupcja systemu plików	od 600 zł brutto
HDD (Seagate, WD, Toshiba)	Naprawa firmware / odbudowa translatora SA	od 1900 zł brutto
SSD SATA (Phison, SM, Maxio)	Awaria translatora FTL, 0 MB, SATAFIRM S11	od 1500 zł brutto
NVMe (Phison, SM, Maxio)	Awaria translatora FTL, brak wykrycia	od 1900 zł brutto
HDD	Wymiana głowic w komorze czystej ISO 5	od 1900 zł brutto + koszt dawcy
HDD	Uszkodzenie powierzchni plateru (scratche)	od 3500 zł + koszt dawcy
Pendrive / karta SD	Chip-off NAND	od 2000 zł brutto
NAS / serwer	Odbudowa macierzy RAID	od 1100 zł brutto / dysk

Diagnoza: bezpłatna przy zleceniu. Jeśli diagnoza wykaże możliwość odzysku, a zdecydujesz się nie zlecać odzysku — opłata diagnostyczna wynosi 250 zł brutto. Bez odzysku danych nie płacisz za robociznę. Koszt dysku dawcy jest uzgadniany oddzielnie przed zakupem.

Dyski które trafiły do nas z Piły (zlecenia 06.2024–05.2026)

Poniżej schematy awarii rzeczywiście diagnozowanych nośników z tego okresu. Nazwy kontrolerów i objawy na podstawie raportów PC-3000.

Model	Objaw	Diagnoza PC-3000	Wynik
Seagate ST1000LM035 1TB	Klikanie po upadku laptopa, brak w BIOSie	Deformacja zawieszenia HSA, uszkodzona SA — wymiana głowic w ISO 5, naprawa translatora przez PC-3000 UDMA	Pełny odzysk
Toshiba MQ04UBD100 1TB	Klikanie, dysk USB niewidoczny w systemie	Uszkodzone głowice po upadku (seria SMR MQ04), wymiana HSA w komorze czystej	Odzysk dokumentów i zdjęć
WD Elements 1TB WDBUZG	Dysk martwy elektrycznie po przepięciu	Uszkodzony PCB — wymiana elektroniki, następnie diagnoza SA przez PC-3000	Pełny odzysk
Crucial P3 500GB (Phison E21T)	Dysk pojawia się w BIOSie, brak odczytu, 0 MB	Uszkodzony translator FTL — odbudowa przez PC-3000 UDMA tryb technologiczny	98% danych
Patriot P400 1TB (Phison E19T)	Wykrywany, 0 MB, SMART niedostępny	Awaria FTL — tryb technologiczny PC-3000, odbudowa translatora z obszarów NAND	Pełny odzysk

Dla nośników z kontrolerami Phison E19T i E21T odbudowa translatora FTL w trybie technologicznym PC-3000 jest możliwa, gdy dysk jest wykrywalny przez sprzęt diagnostyczny — nawet jeśli BIOS i Windows go nie widzą. Możliwość odzysku po TRIM zależy od stopnia zapełnienia dysku przed utratą danych, nie od czasu który upłynął od awarii. Na podstawie zleceń z okresu 06.2024–05.2026.

Dlaczego SSD pokazuje 0 MB pojemności w BIOSie?

Przyczyną jest najczęściej uszkodzony translator FTL. FTL mapuje logiczne adresy LBA na fizyczne bloki NAND. Gdy firmware nośnika ulega degradacji, kontroler nie może odczytać tej mapy i raportuje 0 MB. Komórki NAND przechowujące dane użytkownika w wielu takich przypadkach pozostają sprawne fizycznie. Dla kontrolerów Phison i Silicon Motion możliwa jest odbudowa translatora przez PC-3000 lub MRT w trybie technologicznym. Samsung S4LN062 (870/860 EVO) i S4LV003 (980 PRO) nie mają wsparcia PC-3000 — wymagają osobnej oceny.

Czy po TRIM da się odzyskać dane z SSD?

W niektórych przypadkach tak. TRIM nie kasuje danych fizycznie — zwraca 0x00 na poziomie logicznego dostępu, ale dane w komórkach NAND pozostają dostępne. Garbage collection zeruje zawartość bloków oznaczonych przez TRIM dopiero gdy potrzebuje wolnego miejsca. Możliwość odzysku zależy od stopnia zapełnienia dysku przed formatowaniem: im dysk był pełniejszy, tym mniej miejsca dla GC i większa szansa, że dane przetrwały. Dotyczy to wszystkich kontrolerów, nie tylko konkretnego modelu. Dla obsługiwanych kontrolerów Phison i SM odbudowa możliwa przez PC-3000.

Co oznacza SATAFIRM S11 na liście dysków w BIOSie?

To identyfikator trybu awaryjnego kontrolera Phison PS3111. Dysk wchodzi w ten tryb gdy firmware nośnika ulega uszkodzeniu wskutek degradacji komórek NAND. BIOS widzi urządzenie jako „SATAFIRM S11” z pojemnością 0 lub kilka MB. Dane w komórkach NAND są w tym momencie fizycznie nienaruszone. Odbudowa translatora FTL w trybie technologicznym PC-3000 jest możliwa dla tego kontrolera — pod warunkiem że diagnoza potwierdzi konkretną kombinację wersji firmware i typu NAND.

Czy klikający dysk można uruchamiać?

Nie. Klikanie to sygnał awarii mechanicznej — najczęściej deformacji zawieszenia głowic (HSA) lub ich uszkodzenia. Każde żądanie I/O wysłane przez system operacyjny lub oprogramowanie do odzysku, jeśli wystąpi przy zdeformowanym ramieniu głowic, może spowodować nieodwracalne zarysowanie powierzchni plateru. Scratch na platerze niszczy warstwę magnetyczną na całej zarysowanej ścieżce — tych danych nie odczyta żadne laboratorium. Wyłącz dysk, nie próbuj ponownie, wyślij do diagnozy.

Czy BIOS niewidzący SSD oznacza utratę danych?

Nie zawsze. Brak wykrycia w BIOSie najczęściej oznacza uszkodzenie translatora FTL — kontroler jest aktywny, ale nie może odczytać mapy bloków. Komórki NAND z danymi użytkownika są w tym stanie fizycznie nienaruszone. Gdy dysk jest całkowicie martwy elektrycznie (spalony PCB, uszkodzone TVS), diagnostyka wymaga najpierw naprawy elektroniki. Ocena stanu możliwa jest przez PC-3000 — narzędzie komunikuje się z kontrolerem niezależnie od tego, co widzi BIOS płyty głównej.

Ile trwa odzysk danych z SSD?

Diagnoza: 24–48h od odebrania przesyłki. Odzysk logiczny (skasowane pliki, utracona partycja przy sprawnym nośniku): zazwyczaj 1–3 dni robocze. Odbudowa translatora FTL w trybie technologicznym PC-3000: 2–5 dni roboczych, zależnie od pojemności i stopnia uszkodzenia. Chip-off kart pamięci lub pendrive’ów z rekonstrukcją NAND: 3–7 dni roboczych. Zlecenia pilne realizuję w trybie EXPRESS — oddzielna, dodatkowo płatna procedura, szczegóły telefonicznie: 510 488 555.

Co niszczy dane na dysku nieodwracalnie?

Trzy główne czynniki. Po pierwsze: zarysowanie plateru HDD przy obracającym się silniku — kontakt głowicy z powierzchnią niszczy warstwę magnetyczną na całej zarysowanej ścieżce. Po drugie: użycie MPToola lub podobnych narzędzi serwisowych producentów na SSD — niskopoziomowa inicjalizacja kontrolera kasuje tablice FTL bezpowrotnie. Po trzecie: nadpisanie bloków NAND przez garbage collection po formacie z TRIM — gdy dysk był mało zapełniony przed formatowaniem, GC szybko zeruje dane. Każdy kolejny zapis na uszkodzonym nośniku zmniejsza szansę odzysku.

Czy można odzyskać dane po zalaniu dysku?

W wielu przypadkach tak, jeśli dysk nie był włączany po zalaniu. Woda sama w sobie nie niszczy warstwy magnetycznej plateru — niszczy ją prąd elektryczny, osady mineralne i czas. Im dłużej platter pozostaje mokry, tym agresywniej działają na powierzchnię osady wapienne i minerały. Każdy taki przypadek wymaga diagnozy po oczyszczeniu plateru w laboratorium. Nie próbuj suszyć ani włączać dysku — prąd elektryczny na mokrym PCB zwiera elektronikę i może spalić układy nieodwracalnie.

FAQ — odzysk danych Piła

Ile kosztuje odzysk danych z HDD?

Odzysk logiczny (skasowane pliki, utracona partycja, korupcja systemu plików bez awarii mechanicznej) zaczyna się od 600 zł brutto. Awarie mechaniczne: proste naprawy elektroniki PCB lub zablokowane głowice to 400–1500 zł brutto. Wymiana zestawu głowic HSA w komorze czystej klasy ISO 5 zaczyna się od 1900 zł brutto plus koszt dysku dawcy. Rozległe zarysowania plateru to przypadki od 3500 zł. Diagnoza jest bezpłatna przy zleceniu. Ceny aktualne na 06.2026, szczegóły: jkrecovery.pl/cennik/

Dlaczego nie należy zamrażać dysku twardego?

Zamrażanie dysku to mit z lat 90., kiedy używano go jako doraźnej próby na dyski z usterkami elektroniki termicznej. Dla dysków z awariami mechanicznymi zamrażanie jest szkodliwe: skraplająca się wilgoć po wyjęciu dysku z zamrażarki osiada na platerach i głowicach, a mikroskopijne lody deformują zawieszenie HSA. W laboratorium temperatura jest kontrolowana, a każda interwencja mechaniczna odbywa się w środowisku o kontrolowanej czystości. Zamrażanie nie zastępuje diagnozy w komorze czystej i może uniemożliwić odzysk.

Co to jest Service Area (SA) w dysku twardym?

Service Area to strefa wewnętrzna dysku zapisana na pierwszych ścieżkach plateru, niedostępna z poziomu systemu operacyjnego. Przechowuje moduły firmware dysku: translator mapujący adresy LBA na sektory fizyczne, tablice defektów, dane kalibracyjne i SMART. Uszkodzenie SA powoduje że dysk kręci się i pobiera prąd, ale BIOS go nie widzi lub widzi z błędną pojemnością. PC-3000 UDMA komunikuje się z SA bezpośrednio przez interfejs ATA, z pominięciem standardowej ścieżki dostępu systemu operacyjnego. Naprawa SA nie wymaga otwierania obudowy dysku.

Czy Recuva może uszkodzić dane na dysku z awaria mechaniczną?

Tak. Recuva i analogiczne programy odczytu logicznego wysyłają żądania I/O przez cały zakres dysku, sekwencyjnie lub losowo. Na dysku z deformacją zawieszenia głowic każde takie żądanie może spowodować kontakt głowicy z obracającym się platererem. Jedna głowica tocząca się po powierzchni plateru zostawia scratch niszczący warstwę magnetyczną trwale na całej zarysowanej ścieżce. Zanim uruchomisz jakiekolwiek oprogramowanie na klikającym dysku, skontaktuj się z laboratorium: 510 488 555.

Jak spakować dysk do wysyłki z Piły?

Dysk owiń w co najmniej dwie warstwy folii bąbelkowej. Włóż do sztywnego pudełka kartonowego z wypełnieniem po wszystkich stronach — dysk nie może się poruszać wewnątrz opakowania. Nie używaj kopert bąbelkowych jako jedynego opakowania: za mało tłumią uderzenia przy wrzuceniu do automatu paczkomatowego. Po spakowaniu wyślij przez paczkomat InPost TYC41M przy ul. Grota Roweckiego w Tychach. Zadzwoń przed wysyłką pod 510 488 555 żeby podać model i objawy — przygotują stanowisko diagnostyczne z wyprzedzeniem.

Przykłady zleceń z Piły i okolic

Model	Objaw	Diagnoza PC-3000	Wynik
Seagate ST1000LM035 1TB	Klikanie po upadku, brak wykrycia w BIOSie	Deformacja HSA, uszkodzony translator SA — wymiana głowic ISO 5, naprawa SA przez PC-3000 UDMA	Pełny odzysk
Toshiba MQ04UBD100 1TB (SMR)	Klikanie, dysk USB niewidoczny	Uszkodzone głowice (seria MQ04), wymiana zestawu HSA w komorze czystej	Odzysk dokumentów i zdjęć
Patriot P400 1TB (Phison E19T)	Dysk wykrywany, 0 MB, SMART niedostępny	Awaria FTL — tryb technologiczny PC-3000, odbudowa translatora z obszarów NAND	98% danych